Category Archives: کتاب دانشگاهی

قاسم‌زاده: آثار دانشجویان دست به قلم معتبر اما نیازمند استاد است/ خطاهای احتمالی با ترجمه گروهی کاهش می‌یابد

Published by:

قاسم‌زاده: آثار دانشجویان دست به قلم معتبر اما نیازمند استاد است/ خطاهای احتمالی با ترجمه گروهی کاهش می‌یابد

دکتر زهرا قاسم‌زاده، از مترجمان «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» کتاب برگزیده بیست و سومین جشنواره کتاب سال دانشجویی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره دو دیدگاه مثبت و منفی درباره فعالیت دانشجویان در حوزه نشر کتاب اظهار کرد: دانشجویان فعال در حوزه نشر کتاب با دقت نظر قابل توجهی در این عرصه دست به قلم می‌برند؛ به‌عبارت دیگر دانشجو پیش از تالیف یا ترجمه چندین کتاب را مطالعه کرده؛ بنابراین به نظر می‌ر‌سد از اعتبار لازم برای حضور در عرصه نشر کتاب برخوردار است.
 
وی با تاکید بر بهره‌گیری دانشجویان مولف و مترجم از استادان صاحب‌نظر افزود: با وجود همه این موارد، در ترجمه منابع اصلی، لزوم حضور یک استاد نیز ضروری است. دکتر سید علی حائری روحانی در کنار مترجمان کتاب حاضر بود و «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» را دو بار بعد از ترجمه مطالعه کرد. بعد از ترجمه این کتاب نیز بازخورد‌های مثبتی دریافت کردیم.

حفظ اعتبار علمی کتاب   
قاسم‌زاده درباره کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» گفت: این کتاب منبع مشترک دانشجویان رشته‌های پزشکی و علوم‌پایه است؛ به‌عبارت دیگر دانشجویان رشته‌های فیزیولوژی و زیست‌‌شناسی مخاطب این کتاب هستند. «اندیشه رفیع» تهیه و نشر این کتاب را برعهده داشت. ترجمه این اثر گروهی و با حضور چهار مترجم در طول 6 ماه نهایی شد اما چاپ در فرآیند طولانی‌تری صورت گرفت. ویراستاری چند باره نیز انتشار این کتاب را زمان‌بر کرد.
 
این مترجم برگزیده بیست و سومین دوره جشنواره کتاب سال دانشجویی درباره تاثیر بیش از 6 ماه زمان برای انتشار بر اعتبار علمی کتاب اظهار کرد: نسخه قبلی کتاب در سال 2012 منتشر شده است، پیش از آن نیز کتاب هر دو سال یکبار و در حال حاضر نیز محتوا هر چهار سال یکبار به‌روزرسانی می‌شود. در مجموع زمان مشخصی برای انتشار نسخه جدید کتاب وجود ندارد؛ بنابراین 6 ماه زمان برای انتشار این نسخه از کتاب در اعتبار علمی آن خللی ایجاد نکرده است.
    
کاهش احتمال خطا با ترجمه گروهی 
قاسم‌زاده در تشریح تاثیر ترجمه گروهی کتاب در نشر تخصصی گفت: ترجمه کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» نخستین تجربه ترجمه گروهی من به حساب می‌‌‌آید. استفاده از توانایی دیگران در مواقع بروز مشکلات احتمالی یکی از امتیاز‌های این شیوه ترجمه است؛ علاوه بر این معتقدم در ترجمه انفرادی خستگی کار بیشتر احساس می‌شود در صورتی که در ترجمه‌های گروهی بروز این حس و احتمال بروز خطای علمی و ویرایشی کاهش پیدا می‌کند.
 
وی درباره تاثیر جشنواره کتاب سال دانشجویی بر دانشجویان مولف و مترجم افزود: نخستین‌بار است که در جشنواره کتاب سال دانشجویی شرکت می‌کنم و بی‌تردید برگزاری چنین جشنواره‌‌هایی برای دانشجویان علاقه‌مند به حوزه نشر کتاب، مشوق قوی محسوب می‌شود. علاوه بر ابعاد مادی جشنواره برای برگزیدگان، نباید بُعد معنوی آن‌را فراموش کنیم. بُعد معنوی به معنای فرصتی برای مطرح شدن و آشنایی با افراد فعال و معرفی خود به‌عنوان یک علاقه‌مند به عرصه نشر کتاب است.

جریان مثبت برای ترجمه‌‌های متعدد از یک اثر
قاسم‌زاده درباره وجود چندین ترجمه از یک اثر در بازار نشر ادامه داد: به‌نظر می‌رسد که ترجمه کتاب‌های مختلف به‌‌ویژه منابع اصلی دانشگاهی از سوی ناشران مختلف و چندین ناشر یک اتفاق مثبت است؛ چراکه هیچ‌گاه دو ترجمه مشابه نیست و دانشجویان ترجیح می‌دهند که ترجمه روان را مطالعه کنند. دانشجویان و داوطلبان ورود به دانشگاه نیز بیشتر از ناشران معروف و شناخته شده به خرید کتاب اقدام می‌کنند؛ علاوه بر این قیمت کتاب نیز در دقت نظر مخاطبان برای انتخاب بهترین ترجمه موثر است.
 
این متخصص حوزه فیزیولوژی جانوری درباره نقش ناشر در بهبود فرآیند چاپ کتاب به‌ویژه کتاب‌های دانشجویی گفت: حمایت از مترجمان با هدف ارائه یک ترجمه قابل قبول و توجه به نکات ویراستاری مهم‌ترین نقش «اندیشه رفیع» ناشر «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» است. کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» چندین بار برای بهبود ویرایش از سوی ناشر بازپس‌ فرستاده شد و به دلیل همکاری چهار مترجم و اهمیت همسان‌سازی ترجمه‌ها، در مجموع به‌صورت کلی دو بار ویراستاری شد.

با سایر برگزید‌ها
مهسا اقحوانی‌شجری از مولفیبن برگزیده بیست و سومین جشتواره کتاب سال دانشجویی معتقد است که تمرکز برای تامین مالی چاپ کتاب، دانشجو را از تولید کتاب منصرف می‌کند. متن کامل گفت‌و‌گوی خبرنگار ایبنا با این برگزیده را  اینجــــــــــــا بخوانید.

قاسم‌زاده: آثار دانشجویان دست به قلم معتبر اما نیازمند استاد است/ خطاهای احتمالی با ترجمه گروهی کاهش می‌یابد

دکتر زهرا قاسم‌زاده، از مترجمان «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» کتاب برگزیده بیست و سومین جشنواره کتاب سال دانشجویی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره دو دیدگاه مثبت و منفی درباره فعالیت دانشجویان در حوزه نشر کتاب اظهار کرد: دانشجویان فعال در حوزه نشر کتاب با دقت نظر قابل توجهی در این عرصه دست به قلم می‌برند؛ به‌عبارت دیگر دانشجو پیش از تالیف یا ترجمه چندین کتاب را مطالعه کرده؛ بنابراین به نظر می‌ر‌سد از اعتبار لازم برای حضور در عرصه نشر کتاب برخوردار است.
 
وی با تاکید بر بهره‌گیری دانشجویان مولف و مترجم از استادان صاحب‌نظر افزود: با وجود همه این موارد، در ترجمه منابع اصلی، لزوم حضور یک استاد نیز ضروری است. دکتر سید علی حائری روحانی در کنار مترجمان کتاب حاضر بود و «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» را دو بار بعد از ترجمه مطالعه کرد. بعد از ترجمه این کتاب نیز بازخورد‌های مثبتی دریافت کردیم.

حفظ اعتبار علمی کتاب   
قاسم‌زاده درباره کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» گفت: این کتاب منبع مشترک دانشجویان رشته‌های پزشکی و علوم‌پایه است؛ به‌عبارت دیگر دانشجویان رشته‌های فیزیولوژی و زیست‌‌شناسی مخاطب این کتاب هستند. «اندیشه رفیع» تهیه و نشر این کتاب را برعهده داشت. ترجمه این اثر گروهی و با حضور چهار مترجم در طول 6 ماه نهایی شد اما چاپ در فرآیند طولانی‌تری صورت گرفت. ویراستاری چند باره نیز انتشار این کتاب را زمان‌بر کرد.
 
این مترجم برگزیده بیست و سومین دوره جشنواره کتاب سال دانشجویی درباره تاثیر بیش از 6 ماه زمان برای انتشار بر اعتبار علمی کتاب اظهار کرد: نسخه قبلی کتاب در سال 2012 منتشر شده است، پیش از آن نیز کتاب هر دو سال یکبار و در حال حاضر نیز محتوا هر چهار سال یکبار به‌روزرسانی می‌شود. در مجموع زمان مشخصی برای انتشار نسخه جدید کتاب وجود ندارد؛ بنابراین 6 ماه زمان برای انتشار این نسخه از کتاب در اعتبار علمی آن خللی ایجاد نکرده است.
    
کاهش احتمال خطا با ترجمه گروهی 
قاسم‌زاده در تشریح تاثیر ترجمه گروهی کتاب در نشر تخصصی گفت: ترجمه کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» نخستین تجربه ترجمه گروهی من به حساب می‌‌‌آید. استفاده از توانایی دیگران در مواقع بروز مشکلات احتمالی یکی از امتیاز‌های این شیوه ترجمه است؛ علاوه بر این معتقدم در ترجمه انفرادی خستگی کار بیشتر احساس می‌شود در صورتی که در ترجمه‌های گروهی بروز این حس و احتمال بروز خطای علمی و ویرایشی کاهش پیدا می‌کند.
 
وی درباره تاثیر جشنواره کتاب سال دانشجویی بر دانشجویان مولف و مترجم افزود: نخستین‌بار است که در جشنواره کتاب سال دانشجویی شرکت می‌کنم و بی‌تردید برگزاری چنین جشنواره‌‌هایی برای دانشجویان علاقه‌مند به حوزه نشر کتاب، مشوق قوی محسوب می‌شود. علاوه بر ابعاد مادی جشنواره برای برگزیدگان، نباید بُعد معنوی آن‌را فراموش کنیم. بُعد معنوی به معنای فرصتی برای مطرح شدن و آشنایی با افراد فعال و معرفی خود به‌عنوان یک علاقه‌مند به عرصه نشر کتاب است.

جریان مثبت برای ترجمه‌‌های متعدد از یک اثر
قاسم‌زاده درباره وجود چندین ترجمه از یک اثر در بازار نشر ادامه داد: به‌نظر می‌رسد که ترجمه کتاب‌های مختلف به‌‌ویژه منابع اصلی دانشگاهی از سوی ناشران مختلف و چندین ناشر یک اتفاق مثبت است؛ چراکه هیچ‌گاه دو ترجمه مشابه نیست و دانشجویان ترجیح می‌دهند که ترجمه روان را مطالعه کنند. دانشجویان و داوطلبان ورود به دانشگاه نیز بیشتر از ناشران معروف و شناخته شده به خرید کتاب اقدام می‌کنند؛ علاوه بر این قیمت کتاب نیز در دقت نظر مخاطبان برای انتخاب بهترین ترجمه موثر است.
 
این متخصص حوزه فیزیولوژی جانوری درباره نقش ناشر در بهبود فرآیند چاپ کتاب به‌ویژه کتاب‌های دانشجویی گفت: حمایت از مترجمان با هدف ارائه یک ترجمه قابل قبول و توجه به نکات ویراستاری مهم‌ترین نقش «اندیشه رفیع» ناشر «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» است. کتاب «فیزیولوژی پزشکی گانونگ 2016» چندین بار برای بهبود ویرایش از سوی ناشر بازپس‌ فرستاده شد و به دلیل همکاری چهار مترجم و اهمیت همسان‌سازی ترجمه‌ها، در مجموع به‌صورت کلی دو بار ویراستاری شد.

با سایر برگزید‌ها
مهسا اقحوانی‌شجری از مولفیبن برگزیده بیست و سومین جشتواره کتاب سال دانشجویی معتقد است که تمرکز برای تامین مالی چاپ کتاب، دانشجو را از تولید کتاب منصرف می‌کند. متن کامل گفت‌و‌گوی خبرنگار ایبنا با این برگزیده را  اینجــــــــــــا بخوانید.

قاسم‌زاده: آثار دانشجویان دست به قلم معتبر اما نیازمند استاد است/ خطاهای احتمالی با ترجمه گروهی کاهش می‌یابد

شیروانی: فرهنگ کتاب‌خوانی در ایران ضعیف شده است / هدف ما در نمایشگاه «کتاب هنر» حمایت از دانشجویان علاقه‌مند به این حوزه بود

Published by:

شیروانی: فرهنگ کتاب‌خوانی در ایران ضعیف شده است / هدف ما در نمایشگاه «کتاب هنر» حمایت از دانشجویان علاقه‌مند به این حوزه بود

خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)- علی نامجو: تالار آینه فرهنگستان هنر در جریان برپایی دومین نمایشگاه تخصصی کتاب‌های هنر، میزبان برخی از ناشران این حوزه بود. نمایشگاهی تخصصی که در آن کتاب‌های هنری در معرض دید علاقه‌مندان قرار گرفت و فضایی تدارک دیده شد تا مخاطبان این حوزه بتوانند در مکانی متمرکز به منابع موردنیاز خود دست پیدا کنند.
 
مطابق آنچه ستاد خبری بیست و چهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده بود، مخاطبان در این نمایشگاه می‌توانستند کتاب‌های تخصصی حوزه هنر را  با ۱۰ تا ۴۰ درصد تخفیف تهیه کنند. مزایای دیگری هم در برگزاری این نمایشگاه وجود داشت، اما برخی غرفه‌داران و ناشران حاضر، انتقاداتی پیرامون نمایشگاه کتاب هنر داشتند. آن‌ها بر این اعتقاد بودند که «تبلیغات کمی برای برگزاری نمایشگاه انجام شده» و برخی  می‌گفتند که «ای کاش نمایشگاه در دانشگاه هنر برگزار می‌شد» و عده‌ای هم از نحوه اختصاص یارانه برای خرید کتاب گلایه داشتند. خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) پس از انتشار گزارشی از صحبت‌های ناشران مختلفی که در این نمایشگاه حضور داشتند، به سراغ افشین شیروانی، سرپرست موسسه تاليف، ترجمه و نشر آثار هنری (متن)  و مسئول برگزاری نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» رفته و با او درباره این نمایشگاه سخن گفته است. شرح این گفت‌و‌گو را در ادامه می‌خوانید.

در نمایشگاه تخصصی که در فرهنگستان هنر برگزار شد، عده‌ای از ناشران حاضر گله‌هایی را مطرح کردند و درباره عدم استقبال عمومی از این نمایشگاه انتقاداتی داشتند. به‌نظر شما چرا نمایشگاه تخصصی کتاب هنر، از سوی عموم چندان مورد استقبال قرار نگرفت؟

باید بگویم ما به ناشران گله‌مند حق می‌دهیم و برای ناشرانی که از حضور در نمایشگاه خوشحال بودند نیز خوشحالیم. به‌نظر می‌رسد ناشران گله‌مند حاضر در نمایشگاه در دو گروه جای می‌گیرند؛ اول ناشرانی که در زمینه هنر چندان شناخته‌شده نیستند و دوم ناشرانی که اقدام به انتشار کتاب‌های نفیس و گران‌قیمت حوزه هنر می‌کنند. نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» سازوکاری آکادمیک داشت؛ با این توضیح آثار اغلب ناشران حاضر در نمایشگاه مربوط به حوزه دانشگاهی بود. البته ما نیز در فرهنگستان هنر کتاب‌های نفیس زیادی داریم. مثلا «شاهنامه شاه‌طهماسب» منتشر شده از سوی فرهنگستان، یک‌ میلیون تومان قیمت دارد. ناشرانی که بیشتر تمرکز را روی انتشار کتاب‌های نفیس گذاشته‌اند، از این نمایشگاه گله‌مند بودند که البته به‌جا هم هست، چون کتاب‌های ارائه‌ شده از سوی آن‌ها قیمت بالایی دارد و با این‌که تخفیفی هم برای تهیه کتاب‌ها درنظر گرفته شده بود، بازهم قیمتی که مخاطب برای تهیه این دست کتاب‌ها باید پرداخت می‌کرد، بالا بود.

آیا برای این‌دست از ناشران که در زمینه انتشار کتاب‌های نفیس هنری فعالیت می‌کنند، برنامه‌ای دارید؟

برنامه ما این است تا نمایشگاهی مخصوص عرضه کتاب‌های نفیس برپا کنیم که همین ناشران گله‌مند می‌توانند در آن نمایشگاه، کتاب‌های خودشان را برای مجموعه‌داران و علاقه‌مندان به تهیه کتاب‌های نفیس عرضه کنند.
 
 
شما در فرهنگستان هنر از استقبال مخاطبان از کتاب‌هایتان راضی بودید؟

در این نمایشگاه، فرهنگستان هنر از هر عنوان کتاب حدود ۱۰ جلد را به فروش رساند. البته این آمار مربوط به کتاب‌های تخصصی در حوزه آکادمیک هنر می‌شود. «شاهنامه شاه‌طهماسب» در این نمایشگاه به یک نفر فروخته شد، آن‌هم نه به خاطر برگزاری این نمایشگاه، بلکه به این خاطر که این فرد از قبل علاقه‌مند به تهیه این کتاب بود و بر همین اساس آن‌را تهیه کرد.

با توجه به توضیحات شما، جامعه هدف در نمایشگاه تخصصی کتاب هنر چه کسانی بودند؟

هدف اصلی ما در نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» این بود که دانشجویان و علاقه‌مندان به رشته‌های تخصصی هنر بتوانند کتاب‌های موردعلاقه خودشان در این زمینه را با تخفیف ۴۰ درصدی تهیه کنند. این طبیعی است که قشر دانشجو به دنبال تهیه کتابی همچون «شاهنامه شاه‌طهماسب» نباشد. از سوی دیگر تخفیف ۴۰ درصدی برای مجموعه‌داران چندان اهمیتی ندارد. این ماجرا در نمایشگاه بین‌المللی کتاب هم وجود دارد، چون نمایشگاه بین‌المللی کتاب هم بیشتر عموم را به‌عنوان جامعه هدف درنظر گرفته است. با این توضیح کمتر مجموعه‌داری برای تهیه آثار نفیس در نمایشگاه بین‌المللی حضور پیدا می‌کند، چون خیلی شلوغ است و مجموعه‌داران به دنبال فضایی آرام برای تهیه کتاب‌های مورد نظرشان می‌گردند.  
 
انتقاد برخی از ناشران به بخش تبلیغات و مکان برگزاری نمایشگاه کتاب هنر بود. شما در این‌باره چه توضیحی دارید؟

من در زمینه تبلیغات در جریان فعالیت دوستان در نمایشگاه بود، چون تبلیغات را سرمایه‌گذاری می‌دانم و آن را هزینه به‌حساب نمی‌آورم. در حضور من حدود 20 هزار پیامک ارسال شد. همان‌طور که می‌دانید امروز تلفن همراه وسیله‌ای است که همه مردم روزانه چند ساعت را با آن وقت می‌گذرانند. اگر فقط ۱۰درصد از افرادی که به تلفن همراهشان پیامک ارسال شد، در نمایشگاه حاضر می‌شدند، اتفاق بسیار جالبی رقم می‌خورد. از نظر جغرافیایی هم این نمایشگاه در دل شهر و در دسترس عموم ساکنان تهران قرار داشت؛ نه دوری نمایشگاه بین‌المللی در شهر آفتاب را داشت و نه در مصلا برگزار می‌شد که ترافیک بخواهد مردم را آزار دهد.
 
بنابراین چه عاملی را در عدم استقبال زیاد از نمایشگاه کتاب هنر موثر می‌دانید؟

مشکل این است که در میان عموم، فرهنگ کتاب و کتاب‌خوانی دچار ضعف شده است که البته این موضوع دلایل مختلفی دارد. مثلا مردم ما امروز به دلیل تمایلشان به تکه‌تکه خوانی البته به‌واسطه گسترش شبکه‌های مختلف مجازی، میل و رغبت کمتری به خواندن کتاب‌های کاغذی دارند. از سوی دیگر کتاب‌هایی که تهیه نسخه کاغذی آن‌ها هزینه بالاتری دارد و حمل نقلش نیز مشکل است، امروز به‌صورت مجاز و غیرمجاز به‌راحتی از طریق اینترنت قابلیت دانلود کردن دارند. ما همیشه از چهار ضلع مهم حوزه کتاب که ترجمه و تألیف، تولید، توزیع و مخاطب ارکان اصلی آن به حساب می‌آیند، تنها به سه ضلع آن توجه می‌کنیم. در نگاه فعالان عرصه فرهنگ و به‌ویژه نشر، معمولا مخاطب از قلم می‌افتد، در حالی‌که هر کس به ضلع چهارم توجه کرده، برنده شده است. برای مثال مرحوم محمد زهرایی، مدیر نشر کارنامه کتاب دو جلدی «مستطاب آشپزی» را به قلم آقای نجف دریابندری و زنده‌یاد فهیمه راستکار روانه بازار کرد. همان‌طور که می‌دانید آقای دریابندری مترجم، مؤلف و ویراستار شناخته‌شده کشورمان بودن و همسر ایشان زنده‌یاد فهیمه راستکار بازیگر و گوینده بود. دو مؤلف این اثر حدود هزار غذا، پیش‌غذا و دسر ایرانی و خارجی را پختند، از آن‌ها عکس گرفتند و هر یک را به‌صورت جداگانه شرح دادند. قبل از انتشار این کتاب، کتاب آشپزی رضا منتظری حرف اول را در ایران می‌زد، اما امروز کتاب «مستطاب آشپزی» آقای دریابندری به چاپ چهلم و پنجاهم رسیده، چون مخاطب را درنظر گرفته است.

متأسفانه بیشتر ما در حوزه نشر در زمینه مخاطب‌سنجی ضعف داریم. از سوی دیگر وجود ممیزی‌های شدید در کم شدن رغبت مخاطبان به حوزه نشر بی‌تاثیر نبوده است. با این توضیح، از زمان انقلاب تاکنون در کشور ما فقط مجوز انتشار ۹۰۰ هزار عنوان صادر شده است. برای جامعه ما که امروز حدود ۸۰ میلیون نفر جمعیت دارد و در اویل انقلاب حدود ۴۰ میلیون نفر جمعیت داشته، این آمار فاجعه است. به‌نظر می‌رسد عددی در حدود ۱۰ برابر آمار کنونی یک عدد حداقلی برای کشوری با جمعیت ماست. از میان کل جمعیت ایران، فقط ۲ میلیون و پانصد هزار نفر عضو کتابخانه‌های عمومی هستند و تیراژ کتاب‌های عمومی در کشور ما به‌طور میانگین یک‌هزار و 500 نسخه است، در حالی‌که کشوری همچون فرانسه با ۶۰ میلیون نفر جمعیت، ۱۰ برابر ما عضو کتابخانه دارد و تیراژ کتاب‌ها در این کشور رقم عجیب ۴۰۰ هزار و ۵۰۰ هزار نسخه است.

شیروانی: فرهنگ کتاب‌خوانی در ایران ضعیف شده است / هدف ما در نمایشگاه «کتاب هنر» حمایت از دانشجویان علاقه‌مند به این حوزه بود

خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)- علی نامجو: تالار آینه فرهنگستان هنر در جریان برپایی دومین نمایشگاه تخصصی کتاب‌های هنر، میزبان برخی از ناشران این حوزه بود. نمایشگاهی تخصصی که در آن کتاب‌های هنری در معرض دید علاقه‌مندان قرار گرفت و فضایی تدارک دیده شد تا مخاطبان این حوزه بتوانند در مکانی متمرکز به منابع موردنیاز خود دست پیدا کنند.
 
مطابق آنچه ستاد خبری بیست و چهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده بود، مخاطبان در این نمایشگاه می‌توانستند کتاب‌های تخصصی حوزه هنر را  با ۱۰ تا ۴۰ درصد تخفیف تهیه کنند. مزایای دیگری هم در برگزاری این نمایشگاه وجود داشت، اما برخی غرفه‌داران و ناشران حاضر، انتقاداتی پیرامون نمایشگاه کتاب هنر داشتند. آن‌ها بر این اعتقاد بودند که «تبلیغات کمی برای برگزاری نمایشگاه انجام شده» و برخی  می‌گفتند که «ای کاش نمایشگاه در دانشگاه هنر برگزار می‌شد» و عده‌ای هم از نحوه اختصاص یارانه برای خرید کتاب گلایه داشتند. خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) پس از انتشار گزارشی از صحبت‌های ناشران مختلفی که در این نمایشگاه حضور داشتند، به سراغ افشین شیروانی، سرپرست موسسه تاليف، ترجمه و نشر آثار هنری (متن)  و مسئول برگزاری نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» رفته و با او درباره این نمایشگاه سخن گفته است. شرح این گفت‌و‌گو را در ادامه می‌خوانید.

در نمایشگاه تخصصی که در فرهنگستان هنر برگزار شد، عده‌ای از ناشران حاضر گله‌هایی را مطرح کردند و درباره عدم استقبال عمومی از این نمایشگاه انتقاداتی داشتند. به‌نظر شما چرا نمایشگاه تخصصی کتاب هنر، از سوی عموم چندان مورد استقبال قرار نگرفت؟

باید بگویم ما به ناشران گله‌مند حق می‌دهیم و برای ناشرانی که از حضور در نمایشگاه خوشحال بودند نیز خوشحالیم. به‌نظر می‌رسد ناشران گله‌مند حاضر در نمایشگاه در دو گروه جای می‌گیرند؛ اول ناشرانی که در زمینه هنر چندان شناخته‌شده نیستند و دوم ناشرانی که اقدام به انتشار کتاب‌های نفیس و گران‌قیمت حوزه هنر می‌کنند. نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» سازوکاری آکادمیک داشت؛ با این توضیح آثار اغلب ناشران حاضر در نمایشگاه مربوط به حوزه دانشگاهی بود. البته ما نیز در فرهنگستان هنر کتاب‌های نفیس زیادی داریم. مثلا «شاهنامه شاه‌طهماسب» منتشر شده از سوی فرهنگستان، یک‌ میلیون تومان قیمت دارد. ناشرانی که بیشتر تمرکز را روی انتشار کتاب‌های نفیس گذاشته‌اند، از این نمایشگاه گله‌مند بودند که البته به‌جا هم هست، چون کتاب‌های ارائه‌ شده از سوی آن‌ها قیمت بالایی دارد و با این‌که تخفیفی هم برای تهیه کتاب‌ها درنظر گرفته شده بود، بازهم قیمتی که مخاطب برای تهیه این دست کتاب‌ها باید پرداخت می‌کرد، بالا بود.

آیا برای این‌دست از ناشران که در زمینه انتشار کتاب‌های نفیس هنری فعالیت می‌کنند، برنامه‌ای دارید؟

برنامه ما این است تا نمایشگاهی مخصوص عرضه کتاب‌های نفیس برپا کنیم که همین ناشران گله‌مند می‌توانند در آن نمایشگاه، کتاب‌های خودشان را برای مجموعه‌داران و علاقه‌مندان به تهیه کتاب‌های نفیس عرضه کنند.
 
 
شما در فرهنگستان هنر از استقبال مخاطبان از کتاب‌هایتان راضی بودید؟

در این نمایشگاه، فرهنگستان هنر از هر عنوان کتاب حدود ۱۰ جلد را به فروش رساند. البته این آمار مربوط به کتاب‌های تخصصی در حوزه آکادمیک هنر می‌شود. «شاهنامه شاه‌طهماسب» در این نمایشگاه به یک نفر فروخته شد، آن‌هم نه به خاطر برگزاری این نمایشگاه، بلکه به این خاطر که این فرد از قبل علاقه‌مند به تهیه این کتاب بود و بر همین اساس آن‌را تهیه کرد.

با توجه به توضیحات شما، جامعه هدف در نمایشگاه تخصصی کتاب هنر چه کسانی بودند؟

هدف اصلی ما در نمایشگاه تخصصی «کتاب هنر» این بود که دانشجویان و علاقه‌مندان به رشته‌های تخصصی هنر بتوانند کتاب‌های موردعلاقه خودشان در این زمینه را با تخفیف ۴۰ درصدی تهیه کنند. این طبیعی است که قشر دانشجو به دنبال تهیه کتابی همچون «شاهنامه شاه‌طهماسب» نباشد. از سوی دیگر تخفیف ۴۰ درصدی برای مجموعه‌داران چندان اهمیتی ندارد. این ماجرا در نمایشگاه بین‌المللی کتاب هم وجود دارد، چون نمایشگاه بین‌المللی کتاب هم بیشتر عموم را به‌عنوان جامعه هدف درنظر گرفته است. با این توضیح کمتر مجموعه‌داری برای تهیه آثار نفیس در نمایشگاه بین‌المللی حضور پیدا می‌کند، چون خیلی شلوغ است و مجموعه‌داران به دنبال فضایی آرام برای تهیه کتاب‌های مورد نظرشان می‌گردند.  
 
انتقاد برخی از ناشران به بخش تبلیغات و مکان برگزاری نمایشگاه کتاب هنر بود. شما در این‌باره چه توضیحی دارید؟

من در زمینه تبلیغات در جریان فعالیت دوستان در نمایشگاه بود، چون تبلیغات را سرمایه‌گذاری می‌دانم و آن را هزینه به‌حساب نمی‌آورم. در حضور من حدود 20 هزار پیامک ارسال شد. همان‌طور که می‌دانید امروز تلفن همراه وسیله‌ای است که همه مردم روزانه چند ساعت را با آن وقت می‌گذرانند. اگر فقط ۱۰درصد از افرادی که به تلفن همراهشان پیامک ارسال شد، در نمایشگاه حاضر می‌شدند، اتفاق بسیار جالبی رقم می‌خورد. از نظر جغرافیایی هم این نمایشگاه در دل شهر و در دسترس عموم ساکنان تهران قرار داشت؛ نه دوری نمایشگاه بین‌المللی در شهر آفتاب را داشت و نه در مصلا برگزار می‌شد که ترافیک بخواهد مردم را آزار دهد.
 
بنابراین چه عاملی را در عدم استقبال زیاد از نمایشگاه کتاب هنر موثر می‌دانید؟

مشکل این است که در میان عموم، فرهنگ کتاب و کتاب‌خوانی دچار ضعف شده است که البته این موضوع دلایل مختلفی دارد. مثلا مردم ما امروز به دلیل تمایلشان به تکه‌تکه خوانی البته به‌واسطه گسترش شبکه‌های مختلف مجازی، میل و رغبت کمتری به خواندن کتاب‌های کاغذی دارند. از سوی دیگر کتاب‌هایی که تهیه نسخه کاغذی آن‌ها هزینه بالاتری دارد و حمل نقلش نیز مشکل است، امروز به‌صورت مجاز و غیرمجاز به‌راحتی از طریق اینترنت قابلیت دانلود کردن دارند. ما همیشه از چهار ضلع مهم حوزه کتاب که ترجمه و تألیف، تولید، توزیع و مخاطب ارکان اصلی آن به حساب می‌آیند، تنها به سه ضلع آن توجه می‌کنیم. در نگاه فعالان عرصه فرهنگ و به‌ویژه نشر، معمولا مخاطب از قلم می‌افتد، در حالی‌که هر کس به ضلع چهارم توجه کرده، برنده شده است. برای مثال مرحوم محمد زهرایی، مدیر نشر کارنامه کتاب دو جلدی «مستطاب آشپزی» را به قلم آقای نجف دریابندری و زنده‌یاد فهیمه راستکار روانه بازار کرد. همان‌طور که می‌دانید آقای دریابندری مترجم، مؤلف و ویراستار شناخته‌شده کشورمان بودن و همسر ایشان زنده‌یاد فهیمه راستکار بازیگر و گوینده بود. دو مؤلف این اثر حدود هزار غذا، پیش‌غذا و دسر ایرانی و خارجی را پختند، از آن‌ها عکس گرفتند و هر یک را به‌صورت جداگانه شرح دادند. قبل از انتشار این کتاب، کتاب آشپزی رضا منتظری حرف اول را در ایران می‌زد، اما امروز کتاب «مستطاب آشپزی» آقای دریابندری به چاپ چهلم و پنجاهم رسیده، چون مخاطب را درنظر گرفته است.

متأسفانه بیشتر ما در حوزه نشر در زمینه مخاطب‌سنجی ضعف داریم. از سوی دیگر وجود ممیزی‌های شدید در کم شدن رغبت مخاطبان به حوزه نشر بی‌تاثیر نبوده است. با این توضیح، از زمان انقلاب تاکنون در کشور ما فقط مجوز انتشار ۹۰۰ هزار عنوان صادر شده است. برای جامعه ما که امروز حدود ۸۰ میلیون نفر جمعیت دارد و در اویل انقلاب حدود ۴۰ میلیون نفر جمعیت داشته، این آمار فاجعه است. به‌نظر می‌رسد عددی در حدود ۱۰ برابر آمار کنونی یک عدد حداقلی برای کشوری با جمعیت ماست. از میان کل جمعیت ایران، فقط ۲ میلیون و پانصد هزار نفر عضو کتابخانه‌های عمومی هستند و تیراژ کتاب‌های عمومی در کشور ما به‌طور میانگین یک‌هزار و 500 نسخه است، در حالی‌که کشوری همچون فرانسه با ۶۰ میلیون نفر جمعیت، ۱۰ برابر ما عضو کتابخانه دارد و تیراژ کتاب‌ها در این کشور رقم عجیب ۴۰۰ هزار و ۵۰۰ هزار نسخه است.

شیروانی: فرهنگ کتاب‌خوانی در ایران ضعیف شده است / هدف ما در نمایشگاه «کتاب هنر» حمایت از دانشجویان علاقه‌مند به این حوزه بود

​دانش‌بهزادی: رمان‌های «جزء از کل»، «سور بز»، «سال‌های سگی» و «رویای سلت» را باید خواند

Published by:

​دانش‌بهزادی: رمان‌های «جزء از کل»، «سور بز»، «سال‌های سگی» و «رویای سلت» را باید خواند

 توماج دانش بهزادی، بازیگر برگزیده بخش بین‌الملل سی و سومین دوره جشنواره تاتر فجر در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) اظهار کرد: من از یازده‌سالگی کتاب می‌خواندم. کتاب سخت فلسفی می‌خواندم، چون در شش‌سالگی اولین سؤالی که از پدرم پرسیدم این بود که آیا خدا وجود دارد؟ پدرم جوابم نداد و گفت باید کتاب بخوانی تا بفهمی و من با مطالعه پاسخ سؤالم را پیدا کردم.
 
وی افزود: حدودا از یازده‌سالگی بود که روزانه ۱۰ تا  ۱۲  ساعت کتاب می‌خواندم؛ البته این روزها به خاطر مشغله‌ای که دارم، میزان مطالعه روزانه‌ام به دو ساعت تقلیل پیدا کرده است.
 
دانش بهزادی با اشاره به علاقه‌مندی به آثار ماریو یوسا، گفت: به‌نظر خودم «سور بز» نوشته خورخه ماریو پدرو بارگاس یوسا یکی از رمان‌های خوبی است که تا امروز خوانده‌ام، چون حال و هوای قصه در آن کتاب به فضای جامعه ما خیلی نزدیک بود. یکی از کارهای زیبای یوسا در این کتاب آن است که جهانش را از منظر تمام شخصیت‌های منفی و مثبت داستانش تعریف می‌کند.

بازیگر برتر بخش بین‌الملل جشنواره تئاتر فجر، ادامه داد: به‌نظر من، شما در فضای کتاب‌های یوسا یاد می‌گیرید که با قضاوت‌ها زندگی نکنید و انسان‌ها را از منظر مرگ نگاه کنید تا شاید بتوانید آن‌ها را انسانی‌تر ببینید. من «سال‌های سگی» و  «رویای سلت» را هم از خورخه ماریو پدرو بارگاس یوسا خوانده‌ام. یوسا در «سال‌های سگی» به‌عنوان اولین کتابش که باعث شد جایزه نوبل ادبیات را از آن خود کند، نشان می‌دهد در جوامعی که پایه آن بر بی‌عدالتی استوار است، نه تنها مجالی برای گفت‌وگو و مناظره وجود ندارد، بلکه هیچ مجرایی برای ایجاد ارتباط انسانی نیز دیده نمی‌شود.
 
وی درباره درون‌مایه رمان «سال‌های سگی» و «رویای سلت» عنوان کرد: ماجرای این رمان درحقیقت سرگذشت نوجوان‌هایی فقیر و درمانده اجتماعی است که به تحصیل در دبیرستانی نظامی مشغول‌اند و خواسته و ناخواسته در معرض دیوانه‌وارترین خشونت‌ها و آسیب‌ها قرار دارند. رمان «رویای سلت» نیز رمان جدی و تأمل‌برانگیز یوسا در سالی که او جایزه نوبل را برد، منتشر شد. در این  رمان صحنه‌های شقاوت‌های انسانی و خوی وحشی آدمی که در پشت پرده دین و تمدن پنهان شده، به نمایش گذاشته می‌شود. این رمان تصویر منحصربه‌فردی را از استعمار به مخاطبانش نشان می‌دهد.
 
دانش‌بهزادی درباره رمان مورد علاقه‌اش افزود: رمان «جزء از کل» که استیو تولتز نویسنده استرالیایی آن‌را نوشته و پیمان خاکسار آن‌را ترجمه کرده است، فضای پست‌مدرن عجیب و طنز جالبی در درون خود دارد، بنابراین توصیه می‌کنم که حتما این رمان را بخوانید. ظاهرا نویسنده کتاب، استیو تولتز گفته که در زمان نوشتن تحت‌تأثیر «کنوت هامسون»، «لویی فردینان سلین»، «جان فانته»، «وودی آلن»، «توماس برنارد» و «ریموند چندلر» بوده است.
 
وی ادامه داد: به نظر من خواندن رمان جزء از کل برای هرکدام از ما تجربه‌ای منحصربه‌فرد است. در هر صفحه این رمان، جمله‌ای وجود دارد که می‌توانید آن را نقل‌قول کنید

​دانش‌بهزادی: رمان‌های «جزء از کل»، «سور بز»، «سال‌های سگی» و «رویای سلت» را باید خواند

 توماج دانش بهزادی، بازیگر برگزیده بخش بین‌الملل سی و سومین دوره جشنواره تاتر فجر در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) اظهار کرد: من از یازده‌سالگی کتاب می‌خواندم. کتاب سخت فلسفی می‌خواندم، چون در شش‌سالگی اولین سؤالی که از پدرم پرسیدم این بود که آیا خدا وجود دارد؟ پدرم جوابم نداد و گفت باید کتاب بخوانی تا بفهمی و من با مطالعه پاسخ سؤالم را پیدا کردم.
 
وی افزود: حدودا از یازده‌سالگی بود که روزانه ۱۰ تا  ۱۲  ساعت کتاب می‌خواندم؛ البته این روزها به خاطر مشغله‌ای که دارم، میزان مطالعه روزانه‌ام به دو ساعت تقلیل پیدا کرده است.
 
دانش بهزادی با اشاره به علاقه‌مندی به آثار ماریو یوسا، گفت: به‌نظر خودم «سور بز» نوشته خورخه ماریو پدرو بارگاس یوسا یکی از رمان‌های خوبی است که تا امروز خوانده‌ام، چون حال و هوای قصه در آن کتاب به فضای جامعه ما خیلی نزدیک بود. یکی از کارهای زیبای یوسا در این کتاب آن است که جهانش را از منظر تمام شخصیت‌های منفی و مثبت داستانش تعریف می‌کند.

بازیگر برتر بخش بین‌الملل جشنواره تئاتر فجر، ادامه داد: به‌نظر من، شما در فضای کتاب‌های یوسا یاد می‌گیرید که با قضاوت‌ها زندگی نکنید و انسان‌ها را از منظر مرگ نگاه کنید تا شاید بتوانید آن‌ها را انسانی‌تر ببینید. من «سال‌های سگی» و  «رویای سلت» را هم از خورخه ماریو پدرو بارگاس یوسا خوانده‌ام. یوسا در «سال‌های سگی» به‌عنوان اولین کتابش که باعث شد جایزه نوبل ادبیات را از آن خود کند، نشان می‌دهد در جوامعی که پایه آن بر بی‌عدالتی استوار است، نه تنها مجالی برای گفت‌وگو و مناظره وجود ندارد، بلکه هیچ مجرایی برای ایجاد ارتباط انسانی نیز دیده نمی‌شود.
 
وی درباره درون‌مایه رمان «سال‌های سگی» و «رویای سلت» عنوان کرد: ماجرای این رمان درحقیقت سرگذشت نوجوان‌هایی فقیر و درمانده اجتماعی است که به تحصیل در دبیرستانی نظامی مشغول‌اند و خواسته و ناخواسته در معرض دیوانه‌وارترین خشونت‌ها و آسیب‌ها قرار دارند. رمان «رویای سلت» نیز رمان جدی و تأمل‌برانگیز یوسا در سالی که او جایزه نوبل را برد، منتشر شد. در این  رمان صحنه‌های شقاوت‌های انسانی و خوی وحشی آدمی که در پشت پرده دین و تمدن پنهان شده، به نمایش گذاشته می‌شود. این رمان تصویر منحصربه‌فردی را از استعمار به مخاطبانش نشان می‌دهد.
 
دانش‌بهزادی درباره رمان مورد علاقه‌اش افزود: رمان «جزء از کل» که استیو تولتز نویسنده استرالیایی آن‌را نوشته و پیمان خاکسار آن‌را ترجمه کرده است، فضای پست‌مدرن عجیب و طنز جالبی در درون خود دارد، بنابراین توصیه می‌کنم که حتما این رمان را بخوانید. ظاهرا نویسنده کتاب، استیو تولتز گفته که در زمان نوشتن تحت‌تأثیر «کنوت هامسون»، «لویی فردینان سلین»، «جان فانته»، «وودی آلن»، «توماس برنارد» و «ریموند چندلر» بوده است.
 
وی ادامه داد: به نظر من خواندن رمان جزء از کل برای هرکدام از ما تجربه‌ای منحصربه‌فرد است. در هر صفحه این رمان، جمله‌ای وجود دارد که می‌توانید آن را نقل‌قول کنید

​دانش‌بهزادی: رمان‌های «جزء از کل»، «سور بز»، «سال‌های سگی» و «رویای سلت» را باید خواند

شجری: انگیزه‌های نشر کتاب دانشجویی با فکر تامین هزینه‌های چاپ از بین می‌رود

Published by:

شجری: انگیزه‌های نشر کتاب دانشجویی با فکر تامین هزینه‌های چاپ از بین می‌رود

دکتر مهسا اقحوانی شجری، از مولفان «اصول و مبانی ترسیب کربن» کتاب برگزیده بیست و سومین جشنواره کتاب سال دانشجویی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره دلایل انتشار این کتاب اظهار کرد: تاثیر فرآیند تغییر اقلیم در نقاط مختلف کره زمین و کشور خودمان مانند پراکنش بارندگی و جابه‌جایی فصل‌ها همچنین جبران خلاء موجود در حوزه «ترسیب کربن» از‌ جمله دلایل انتشار این کتاب است. اگر با روش‌هایی مانند «ترسیب کربن» نتوانیم co2 موجود در هوا را کاهش دهیم، به‌طورقطع پیامد‌های تغییر اقلیم شدید‌تر خواهد شد.
 
وی در تعریف مفهوم «ترسیب کربن» افزود: «ترسیب کربن» به فرآیند جذب کربن هوا توسط گیاهان، خاک و هوا گفته می‌شود؛ به‌عبارت دیگر این جریان موجب می‌شود تا از حجم دی‌اکسید کربن موجود در اتمسفر کاسته شود و در نهایت پیامد‌های ناشی از افزایش غلظت گاز‌های گلخانه‌ای به‌ویژه co2 را کاهش دهد.

کمبود پژوهش در زمینه «ترسیب کربن»
اقحوانی‌شجری در تشریح مراحل تولید محتوا کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» گفت: بیش از چهار سال نتایج پژوهش‌های مختلف علمی در زمینه «ترسیب کربن» را در قالب مقاله منتشر کردیم. برای تدوین این مقالات به منابع مختلف نیاز داشتیم که متاسفانه منابع جامع با عنوان «ترسیب کرین» در کتابخانه‌ها وجود نداشت؛ بنابراین مقالات را مبنای کار خودمان قرار دادیم، البته پژوهش‌ چندانی در این زمینه نیز صورت نگرفته است.
 
این پژوهشگر حوزه منابع طبیعی ادامه داد: منابع اندک موجود در ایران به‌علاوه کتاب‌های خارجی بخشی از مبنای کار تالیف هستند. دو تن از اعضای هیات علمی دانشگاه بیرجند دکتر محمد‌علی بِهدانی و حمید‌رضا فلاحی مشوق‌های اصلی من در جریان تالیف کتاب بودند.

 استقبال از یک کتاب دانشجویی
اقحوانی‌شجری درباره بازخورد دانشگاهیان نسبت به انتشار کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» اظهار کرد: از انتشار کتاب نزدیک به 9 ماه می‌گذرد، در این مدت و طبق آخرین اطلاعات من از مرکز انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد از یک‌هزار نسخه این کتاب 300 نسخه باقی مانده است؛ بنابراین به نظر می‌رسد که استقبال دانشجویان قابل‌توجه است. علاوه بر این اعضای هیات علمی دانشگاه نیز نسبت به انتشار این کتاب با توجه به خلاء‌ها موجود ابراز رضایت می‌کنند. امید تجدید چاپ این کتاب نیز وجود دارد.
 
این مدرس دانشگاه درباره تاثیر جشنواره کتاب سال دانشجویی در جریان تالیف کتاب دانشجویی اظهار کرد: با توجه به سختی کار نوشتن، دانشجو فقط براساس عشق و علاقه به تولید کتاب روی می‌آورد؛ بنابراین برگزاری چنین جشنواره‌‌هایی انگیزه قوی برای دانشجویان دست‌به قلم است. معقتدم متولیان نهاد‌های دولتی و غیر‌دولتی اگر حمایت‌های مالی و معنوی را پیش‌بینی کنند انگیزه‌های این دسته از دانشجویان تقویت می‌شود. در صورتی که دانشجوی مولف تمرکز خود را برای تامین منابع مالی چاپ و انتشار قرار دهد از تولید کتاب منصرف خواهد شد.

لزوم شکل‌گیری جریان حمایت از دانسجویان مولف
اقحوانی‌شجری با اشاره به لزوم شکل‌گیری جریان حمایت و تبلیغات از کتاب‌های دانشجویان مولف و مترجم گفت: «اصول و مبانی ترسیب کربن» از سوی انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد صورت گرفت علاوه بر این از حمایت‌های مالی و دسترسی به اطلاعات بومی کشور در اداره کل منابع طبیعی و ابخیزداری استان خراسان رضوی و جنوبی که پروژه «ترسیب کربن» در این استان را بر عهده دارد نیز برخوردار شدم؛ البته برای دریافت این پشتیبانی مالی، بیش از یک سال زمان صرف شد.
 
اقحوانی‌شجری با اشاره به مخاطبان کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» گفت: دانشجویان تحصیلات تکمیلی، پژوهشگران حوزه منابع طبیعی و علاقه‌مندان پژوهش در حوزه ترسیب کربن مخاطبان این کتاب هستند.

شجری: انگیزه‌های نشر کتاب دانشجویی با فکر تامین هزینه‌های چاپ از بین می‌رود

دکتر مهسا اقحوانی شجری، از مولفان «اصول و مبانی ترسیب کربن» کتاب برگزیده بیست و سومین جشنواره کتاب سال دانشجویی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره دلایل انتشار این کتاب اظهار کرد: تاثیر فرآیند تغییر اقلیم در نقاط مختلف کره زمین و کشور خودمان مانند پراکنش بارندگی و جابه‌جایی فصل‌ها همچنین جبران خلاء موجود در حوزه «ترسیب کربن» از‌ جمله دلایل انتشار این کتاب است. اگر با روش‌هایی مانند «ترسیب کربن» نتوانیم co2 موجود در هوا را کاهش دهیم، به‌طورقطع پیامد‌های تغییر اقلیم شدید‌تر خواهد شد.
 
وی در تعریف مفهوم «ترسیب کربن» افزود: «ترسیب کربن» به فرآیند جذب کربن هوا توسط گیاهان، خاک و هوا گفته می‌شود؛ به‌عبارت دیگر این جریان موجب می‌شود تا از حجم دی‌اکسید کربن موجود در اتمسفر کاسته شود و در نهایت پیامد‌های ناشی از افزایش غلظت گاز‌های گلخانه‌ای به‌ویژه co2 را کاهش دهد.

کمبود پژوهش در زمینه «ترسیب کربن»
اقحوانی‌شجری در تشریح مراحل تولید محتوا کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» گفت: بیش از چهار سال نتایج پژوهش‌های مختلف علمی در زمینه «ترسیب کربن» را در قالب مقاله منتشر کردیم. برای تدوین این مقالات به منابع مختلف نیاز داشتیم که متاسفانه منابع جامع با عنوان «ترسیب کرین» در کتابخانه‌ها وجود نداشت؛ بنابراین مقالات را مبنای کار خودمان قرار دادیم، البته پژوهش‌ چندانی در این زمینه نیز صورت نگرفته است.
 
این پژوهشگر حوزه منابع طبیعی ادامه داد: منابع اندک موجود در ایران به‌علاوه کتاب‌های خارجی بخشی از مبنای کار تالیف هستند. دو تن از اعضای هیات علمی دانشگاه بیرجند دکتر محمد‌علی بِهدانی و حمید‌رضا فلاحی مشوق‌های اصلی من در جریان تالیف کتاب بودند.

 استقبال از یک کتاب دانشجویی
اقحوانی‌شجری درباره بازخورد دانشگاهیان نسبت به انتشار کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» اظهار کرد: از انتشار کتاب نزدیک به 9 ماه می‌گذرد، در این مدت و طبق آخرین اطلاعات من از مرکز انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد از یک‌هزار نسخه این کتاب 300 نسخه باقی مانده است؛ بنابراین به نظر می‌رسد که استقبال دانشجویان قابل‌توجه است. علاوه بر این اعضای هیات علمی دانشگاه نیز نسبت به انتشار این کتاب با توجه به خلاء‌ها موجود ابراز رضایت می‌کنند. امید تجدید چاپ این کتاب نیز وجود دارد.
 
این مدرس دانشگاه درباره تاثیر جشنواره کتاب سال دانشجویی در جریان تالیف کتاب دانشجویی اظهار کرد: با توجه به سختی کار نوشتن، دانشجو فقط براساس عشق و علاقه به تولید کتاب روی می‌آورد؛ بنابراین برگزاری چنین جشنواره‌‌هایی انگیزه قوی برای دانشجویان دست‌به قلم است. معقتدم متولیان نهاد‌های دولتی و غیر‌دولتی اگر حمایت‌های مالی و معنوی را پیش‌بینی کنند انگیزه‌های این دسته از دانشجویان تقویت می‌شود. در صورتی که دانشجوی مولف تمرکز خود را برای تامین منابع مالی چاپ و انتشار قرار دهد از تولید کتاب منصرف خواهد شد.

لزوم شکل‌گیری جریان حمایت از دانسجویان مولف
اقحوانی‌شجری با اشاره به لزوم شکل‌گیری جریان حمایت و تبلیغات از کتاب‌های دانشجویان مولف و مترجم گفت: «اصول و مبانی ترسیب کربن» از سوی انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد صورت گرفت علاوه بر این از حمایت‌های مالی و دسترسی به اطلاعات بومی کشور در اداره کل منابع طبیعی و ابخیزداری استان خراسان رضوی و جنوبی که پروژه «ترسیب کربن» در این استان را بر عهده دارد نیز برخوردار شدم؛ البته برای دریافت این پشتیبانی مالی، بیش از یک سال زمان صرف شد.
 
اقحوانی‌شجری با اشاره به مخاطبان کتاب «اصول و مبانی ترسیب کربن» گفت: دانشجویان تحصیلات تکمیلی، پژوهشگران حوزه منابع طبیعی و علاقه‌مندان پژوهش در حوزه ترسیب کربن مخاطبان این کتاب هستند.

شجری: انگیزه‌های نشر کتاب دانشجویی با فکر تامین هزینه‌های چاپ از بین می‌رود

رونمایی از تازه‌های نشر سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی واحد تهران

Published by:

رونمایی از تازه‌های نشر سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی واحد تهران

رونمایی از تازه‌های نشر سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی واحد تهران

رونمایی از تازه‌های نشر سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی واحد تهران

برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با هدف آزمون توانایی تحلیل دانشجویان

Published by:

برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با هدف آزمون توانایی تحلیل دانشجویان

حامد علی‌‌‌اکبرزاده، معاون اطلاع‌رسانی و ارتباطات‌ سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» اظهار کرد: طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با مشارکت سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی و موسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر برگزار می‌شود. این طرح ویژه دانشجویان سراسر کشور و بر محور کتاب «سفر شهادت» نوشته امام موسی صدر برنامه‌ریزی شده است.
 
وی با اشاره به برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» برای اهداف سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی افزود: طرح مطالعاتی «سفر شهادت» حرکتی در مسیر تحقق اهداف سازمان انتشارات در موضوع ترویج کتابخوانی است. این کتاب مجموعه سخنرانی‌ها و نوشته‌های امام موسی صدر درباره واقعه کربلا است.
 
علی‌‌‌اکبرزاده ادامه داد:  داوطلبان برای شرکت در طرح مطالعاتی «سفر شهادت» می‌توانند از طریق مراجعه فروشگاه اینترنتی «فیدیبو»، فروشگاه‌های شهرکتاب یا مراجعه به موسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر نسبت به تهیه کتاب اقدام کنند. دانشجویان بعد از مطالعه کتاب دیدگاه و تحلیل خود را در یک‌هزار و 500 واژه در فرم ویژه این طرح منعکس و به نشانی ایمیل ketabkhani@isba.ir ارسال کنند. ویژگی اصلی این طرح توجه به توانایی تحلیل دانشجویان است.  
 
معاون اطلاع‌رسانی و ارتباطات‌ سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی گفت: بعد از داوری آثار به نفرات اول تا پنجم دو میلبون تومان، به نفرات 6 تا 10 یک میلیون تومان و به نفرات 11 تا 15 500 هزار تومان اهدا می‌شود؛ علاوه بر این آثار برگزیده در کتابچه طرح مطالعاتی سفر شهادت منتشر می‌شود.
 

برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با هدف آزمون توانایی تحلیل دانشجویان

حامد علی‌‌‌اکبرزاده، معاون اطلاع‌رسانی و ارتباطات‌ سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی در گفت‌و‌گو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) درباره برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» اظهار کرد: طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با مشارکت سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی و موسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر برگزار می‌شود. این طرح ویژه دانشجویان سراسر کشور و بر محور کتاب «سفر شهادت» نوشته امام موسی صدر برنامه‌ریزی شده است.
 
وی با اشاره به برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» برای اهداف سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی افزود: طرح مطالعاتی «سفر شهادت» حرکتی در مسیر تحقق اهداف سازمان انتشارات در موضوع ترویج کتابخوانی است. این کتاب مجموعه سخنرانی‌ها و نوشته‌های امام موسی صدر درباره واقعه کربلا است.
 
علی‌‌‌اکبرزاده ادامه داد:  داوطلبان برای شرکت در طرح مطالعاتی «سفر شهادت» می‌توانند از طریق مراجعه فروشگاه اینترنتی «فیدیبو»، فروشگاه‌های شهرکتاب یا مراجعه به موسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر نسبت به تهیه کتاب اقدام کنند. دانشجویان بعد از مطالعه کتاب دیدگاه و تحلیل خود را در یک‌هزار و 500 واژه در فرم ویژه این طرح منعکس و به نشانی ایمیل ketabkhani@isba.ir ارسال کنند. ویژگی اصلی این طرح توجه به توانایی تحلیل دانشجویان است.  
 
معاون اطلاع‌رسانی و ارتباطات‌ سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی گفت: بعد از داوری آثار به نفرات اول تا پنجم دو میلبون تومان، به نفرات 6 تا 10 یک میلیون تومان و به نفرات 11 تا 15 500 هزار تومان اهدا می‌شود؛ علاوه بر این آثار برگزیده در کتابچه طرح مطالعاتی سفر شهادت منتشر می‌شود.
 

برگزاری طرح مطالعاتی «سفر شهادت» با هدف آزمون توانایی تحلیل دانشجویان

دانلود رایگان اینستاگرام

صالحی: نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود/ جامعه علمی کشور در معرفی کتاب‌های خوب دریغ نکنند

Published by:

صالحی: نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود/ جامعه علمی کشور در معرفی کتاب‌های خوب دریغ نکنند

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) آیین اختتامیه دومین دوره جایزه کتاب سال اعضای هیات علمی دانشگاه‌های سراسر کشور ویژه علوم انسانی (نشان دهخدا) سه‌شنبه 25 آبان با حضور سید عباس صالحی، معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، علی ربیعی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، معاون فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد و فرهنگ اسلامی و مسعود کوثری مدیر انتشارات علمی فرهنگی در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران برگزار شد.

هیچ رسانه‌ای به اندازه کتاب با ذات تفکر ارتباط ندارد
سید عباس صالحی در بخشی از این مراسم با اشاره به اهمیت رسانه کتاب در میان رسانه‌های دیگر گفت: اگر به رسانه‌های مختلف بشری نگاه کنیم و نسبت آن‌ها را با تفکر و اندیشه در نظر بگیریم و ببینیم که کدام رسانه نسبت قوی‌تری با تفکر و اندیشه دارد قطعاً پاسخمان کتاب خواهد بود.
 
وی ادامه داد: هیچ رسانه‌ای به اندازه کتاب با ذات تفکر ارتباط ندارد. رسانه‌های مختلف بشری هر یک ضریب نفوذهای مختلفی در جامعه دارند اما کتاب نماد و نمود بشری دارد و شاید اینکه معجزه پیامبر خاتم (ص) نیز کتاب است به همین برمی‌گردد که ذات انسان با تفکر پیوند دارد و تفکر با کتاب.
 
صالحی با بیان اینکه جامعه ایرانی پس از انقلابی اسلامی همواره در حال سنجیدن نسبت خود با رسانه کتاب بوده است، افزود: در سال جاری و طی 7 ماه گذشته حدود 40 هزار عنوان کتاب چاپ نخست و مجدد عرضه شده و خوشبختانه آمایش موضوعی آن نیز نشان‌دهنده متوازن شدن آن است.
 
وی با ارائه آماری از حوزه‌های مختلف چاپ کتاب گفت: طی این هفت ماه 6 هزار و 681 عنوان کتاب در حوزه علوم تجربی و ریاضی چاپ شده و در حوزه علوم انسانی نیز نزدیک به هشت هزار عنوان کتاب در اختیار مخاطبان قرار گرفته که از این تعداد 5 هزار و 430 عنوان کتاب در حوزه علوم اجتماعی، هزار و 770 عنوان در حوزه تاریخ و جغرافیا، هزار و 697 عنوان کتاب در حوزه فلسفه منتشر شده است. در حوزه هنر نیز هزار و 379 عنوان کتاب، در حوزه ادبیات 7 هزار و 707 عنوان کتاب و در حوزه دین نیز 4 هزار و 761 عنوان کتاب به چاپ رسیده است.
 
به گفته صالحی، البته در این میان، دوره‌هایی نیز بوده که آمایش موضوعی کتاب چنین تصویری نداشته است و در برخی از حوزه‌ها، جلوتر یا عقب‌تر بودیم. با توجه به اینکه در حوزه کمی کتاب‌ها آمار قابل اتکایی وجود دارد در حوزه آمایش موضوعی نیز توازن خوبی داریم.

معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنانش درباره رابطه جامعه علمی با بحث کتاب سخن گفت و افزود: فرهنگ مکتوب کشور اگر بخواهد از این آمار و آمایش موضوعی متوازن به سوی کیفی شدن کتاب‌ها نیز حرکت کند این پشتوانه باید از سوی جامعه علمی کشور صورت گیرد. بنابراین در گام نخست نباید تنها به کمیت دلخوش باشیم در گام دوم باید به آمایش موضوعی اهمیت بدهیم و در گام سوم فرهنگ مکتوب باید به سوی کیفی شدن آثار حرکت کنیم.
 
وی تاکید کرد: البته این به معنای تحقیر کردن تولیدات قبلی ما نیست بلکه در این میان آثار تولید شده در گذشته کتاب‌های کیفی و خوب فراوانند اما باید کاری کنیم جریانی که تنها نام کتاب دارند به پشتوانه جامعه علمی کشور کمتر شوند و این تنها با کیفی‌سازی فرهنگ مکتوب در نسبت با جامعه دانشگاهی و علمی صورت می‌گیرد.
 
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود، یادآور شد: فرصت‌سازی برای تولید اثر کیفی خوب در این زمینه بسیار مهم است. ده‌ها هزار استاد دانشگاه فرصت‌سازی مناسبی برای تالیف کتاب خوب دارند.
 
صالحی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را تنها، نهاد مجوز دهنده به کتاب دانست و نه مولد آن و گفت: کتاب کیفی را باید محیط علمی تولید کند. اگر بخواهیم گام سوم را در فرهنگ مکتوب برداریم باید از کمیت به کیفیت برسیم و جامعه علمی نیز باید فرصت تولید کتاب خوب را بیشتر کند چراکه جای کتاب را مقاله پر نمی‌کند.
 
وی تصریح کرد: کتاب رسانه بی بدیل است و جرقه‌های فکری در این زمینه کفایت نمی‌کند. اکنون فرصت کار برای استادان دانشگاهی وجود دارد.
 
صالحی در بخش دیگری از سخنانش با بیان این‌که فرهنگ مکتوب کشور نیازمند سوژه‌های خوب برای تالیف کتاب است، اظهار کرد: متاسفانه امروز موضوعات و سوژه‌های تکراری زیاد شده و میراث مکتوب ما به سوژه‌های جدید نیاز دارد و یکی از کارکردهای جامعه علمی ما این است که به کشف و خلق سوژه‌های جدید بپردازد.
 
نیازمند نقد علمی میراث مکتوبیم
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه فرهنگ مکتوب ما همچنین نیازمند نقد علمی میراث مکتوب است عنوان کرد: از جامعه علمی در این زمینه بیش از این انتظار می‌رود که به نقد آثار منتشر شده بپردازند چون تا در کشور ما نقد جدی صورت نگیرد، تولید علم هم جدی نمی‌شود. جامعه علمی باید فضایی را بیافریند که هر کسی نتواند اثری را به نام کتاب ببافد و عرضه کند. جامعه علمی نباید اجازه ورود ناسره‌ها به سره‌ها را بدهد بنابراین جامعه علمی ما باید منصفانه اما شجاعانه وارد نقد میراث مکتوب شود.
 
صالحی با اشاره به اینکه عطر خوب را عطار می‌شناسد، گفت: بسیاری از کتاب‌های خوب ما مدفون هستند؛ استادان رشته‌های مختلف و فرهیختگان باید کمک کنند تا با معرفی کتاب‌ها این آثار داخل ویترین‌ها گم نشوند. اگر ما مشکلاتی در کتابخوانی داریم به این دلیل است که مخاطب برای انتخاب کتاب سردرگم است و نمی‌داند چه باید بخواند بنابراین اگر کسی از شما پرسید که چه کتابی بخواند و یا اینکه چه کتابی را پیشنهاد می‌کنید دریغ نکنید!
 
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یادآورشد: فرهنگ هر جامعه خروجی آن است و هر چه اتصال جامعه علمی کشور با تولید علم قوی‌تر باشد آن فرهنگ عمیق‌تر خواهد بود و امیدوارم زمینه‌های اتصال این دو بیشتر شود.

صالحی: نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود/ جامعه علمی کشور در معرفی کتاب‌های خوب دریغ نکنند

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) آیین اختتامیه دومین دوره جایزه کتاب سال اعضای هیات علمی دانشگاه‌های سراسر کشور ویژه علوم انسانی (نشان دهخدا) سه‌شنبه 25 آبان با حضور سید عباس صالحی، معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، علی ربیعی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، معاون فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد و فرهنگ اسلامی و مسعود کوثری مدیر انتشارات علمی فرهنگی در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران برگزار شد.

هیچ رسانه‌ای به اندازه کتاب با ذات تفکر ارتباط ندارد
سید عباس صالحی در بخشی از این مراسم با اشاره به اهمیت رسانه کتاب در میان رسانه‌های دیگر گفت: اگر به رسانه‌های مختلف بشری نگاه کنیم و نسبت آن‌ها را با تفکر و اندیشه در نظر بگیریم و ببینیم که کدام رسانه نسبت قوی‌تری با تفکر و اندیشه دارد قطعاً پاسخمان کتاب خواهد بود.
 
وی ادامه داد: هیچ رسانه‌ای به اندازه کتاب با ذات تفکر ارتباط ندارد. رسانه‌های مختلف بشری هر یک ضریب نفوذهای مختلفی در جامعه دارند اما کتاب نماد و نمود بشری دارد و شاید اینکه معجزه پیامبر خاتم (ص) نیز کتاب است به همین برمی‌گردد که ذات انسان با تفکر پیوند دارد و تفکر با کتاب.
 
صالحی با بیان اینکه جامعه ایرانی پس از انقلابی اسلامی همواره در حال سنجیدن نسبت خود با رسانه کتاب بوده است، افزود: در سال جاری و طی 7 ماه گذشته حدود 40 هزار عنوان کتاب چاپ نخست و مجدد عرضه شده و خوشبختانه آمایش موضوعی آن نیز نشان‌دهنده متوازن شدن آن است.
 
وی با ارائه آماری از حوزه‌های مختلف چاپ کتاب گفت: طی این هفت ماه 6 هزار و 681 عنوان کتاب در حوزه علوم تجربی و ریاضی چاپ شده و در حوزه علوم انسانی نیز نزدیک به هشت هزار عنوان کتاب در اختیار مخاطبان قرار گرفته که از این تعداد 5 هزار و 430 عنوان کتاب در حوزه علوم اجتماعی، هزار و 770 عنوان در حوزه تاریخ و جغرافیا، هزار و 697 عنوان کتاب در حوزه فلسفه منتشر شده است. در حوزه هنر نیز هزار و 379 عنوان کتاب، در حوزه ادبیات 7 هزار و 707 عنوان کتاب و در حوزه دین نیز 4 هزار و 761 عنوان کتاب به چاپ رسیده است.
 
به گفته صالحی، البته در این میان، دوره‌هایی نیز بوده که آمایش موضوعی کتاب چنین تصویری نداشته است و در برخی از حوزه‌ها، جلوتر یا عقب‌تر بودیم. با توجه به اینکه در حوزه کمی کتاب‌ها آمار قابل اتکایی وجود دارد در حوزه آمایش موضوعی نیز توازن خوبی داریم.

معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنانش درباره رابطه جامعه علمی با بحث کتاب سخن گفت و افزود: فرهنگ مکتوب کشور اگر بخواهد از این آمار و آمایش موضوعی متوازن به سوی کیفی شدن کتاب‌ها نیز حرکت کند این پشتوانه باید از سوی جامعه علمی کشور صورت گیرد. بنابراین در گام نخست نباید تنها به کمیت دلخوش باشیم در گام دوم باید به آمایش موضوعی اهمیت بدهیم و در گام سوم فرهنگ مکتوب باید به سوی کیفی شدن آثار حرکت کنیم.
 
وی تاکید کرد: البته این به معنای تحقیر کردن تولیدات قبلی ما نیست بلکه در این میان آثار تولید شده در گذشته کتاب‌های کیفی و خوب فراوانند اما باید کاری کنیم جریانی که تنها نام کتاب دارند به پشتوانه جامعه علمی کشور کمتر شوند و این تنها با کیفی‌سازی فرهنگ مکتوب در نسبت با جامعه دانشگاهی و علمی صورت می‌گیرد.
 
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود، یادآور شد: فرصت‌سازی برای تولید اثر کیفی خوب در این زمینه بسیار مهم است. ده‌ها هزار استاد دانشگاه فرصت‌سازی مناسبی برای تالیف کتاب خوب دارند.
 
صالحی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را تنها، نهاد مجوز دهنده به کتاب دانست و نه مولد آن و گفت: کتاب کیفی را باید محیط علمی تولید کند. اگر بخواهیم گام سوم را در فرهنگ مکتوب برداریم باید از کمیت به کیفیت برسیم و جامعه علمی نیز باید فرصت تولید کتاب خوب را بیشتر کند چراکه جای کتاب را مقاله پر نمی‌کند.
 
وی تصریح کرد: کتاب رسانه بی بدیل است و جرقه‌های فکری در این زمینه کفایت نمی‌کند. اکنون فرصت کار برای استادان دانشگاهی وجود دارد.
 
صالحی در بخش دیگری از سخنانش با بیان این‌که فرهنگ مکتوب کشور نیازمند سوژه‌های خوب برای تالیف کتاب است، اظهار کرد: متاسفانه امروز موضوعات و سوژه‌های تکراری زیاد شده و میراث مکتوب ما به سوژه‌های جدید نیاز دارد و یکی از کارکردهای جامعه علمی ما این است که به کشف و خلق سوژه‌های جدید بپردازد.
 
نیازمند نقد علمی میراث مکتوبیم
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه فرهنگ مکتوب ما همچنین نیازمند نقد علمی میراث مکتوب است عنوان کرد: از جامعه علمی در این زمینه بیش از این انتظار می‌رود که به نقد آثار منتشر شده بپردازند چون تا در کشور ما نقد جدی صورت نگیرد، تولید علم هم جدی نمی‌شود. جامعه علمی باید فضایی را بیافریند که هر کسی نتواند اثری را به نام کتاب ببافد و عرضه کند. جامعه علمی نباید اجازه ورود ناسره‌ها به سره‌ها را بدهد بنابراین جامعه علمی ما باید منصفانه اما شجاعانه وارد نقد میراث مکتوب شود.
 
صالحی با اشاره به اینکه عطر خوب را عطار می‌شناسد، گفت: بسیاری از کتاب‌های خوب ما مدفون هستند؛ استادان رشته‌های مختلف و فرهیختگان باید کمک کنند تا با معرفی کتاب‌ها این آثار داخل ویترین‌ها گم نشوند. اگر ما مشکلاتی در کتابخوانی داریم به این دلیل است که مخاطب برای انتخاب کتاب سردرگم است و نمی‌داند چه باید بخواند بنابراین اگر کسی از شما پرسید که چه کتابی بخواند و یا اینکه چه کتابی را پیشنهاد می‌کنید دریغ نکنید!
 
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یادآورشد: فرهنگ هر جامعه خروجی آن است و هر چه اتصال جامعه علمی کشور با تولید علم قوی‌تر باشد آن فرهنگ عمیق‌تر خواهد بود و امیدوارم زمینه‌های اتصال این دو بیشتر شود.

صالحی: نسبت دانشگاه با کتاب باید قوی‌تر شود/ جامعه علمی کشور در معرفی کتاب‌های خوب دریغ نکنند

دانلود بیتالک

رونمایی و نقد کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» در کتابخانه مرکزی خوزستان

Published by:

رونمایی و نقد کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» در کتابخانه مرکزی خوزستان

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» به ارائه مباحثی درباره جنبه‌های نظری علم اطلاعات و دانش‌شناسی، از نام و عنوان رشته تا جدیدترین بحث‌های نظری در همین حوزه می‌پردازد. «سرشت و زمینه علم اطلاعات و دانش‌شناسی»، «بازتعریف علم اطلاعات»، «بازشناختی از مجموعه‌سازی»، «سازماندهی و خدمات مرجع»، « کارکردهای اجتماعی و نهادی حرفه»، «تعامل انسان و اطلاعات» و سایر مباحث نظری جدید از جمله موارد مطرح شده در این کتاب است.

این کتاب تالیف مشترکی از امیر ریسمانباف، دانشجوی دکترای علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد و رحمت‌الله فتاحی، عضو هیات علمی دانشگاه فردوسی است که در سال 95 توسط نشر کتابدار چاپ و منتشر شده است.

آِیین رونمایی از کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» با سخنرانی محسن حاجی زین‌العابدینی، عضو هیات علمی گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران، غلامرضا حیدری، عضو هیات علمی گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شهید چمران و محمدرضا فرهادپور، عضو هیات علمی دانشگاه علوم و تحقیقات اهواز، ساعت ۱۰ صبح پنجشنبه ۲۷ آبان‌ماه در کتابخانه مرکزی خوزستان واقع در کیانپارس بلوار ساحلی، برگزار خواهد شد.

رونمایی و نقد کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» در کتابخانه مرکزی خوزستان

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» به ارائه مباحثی درباره جنبه‌های نظری علم اطلاعات و دانش‌شناسی، از نام و عنوان رشته تا جدیدترین بحث‌های نظری در همین حوزه می‌پردازد. «سرشت و زمینه علم اطلاعات و دانش‌شناسی»، «بازتعریف علم اطلاعات»، «بازشناختی از مجموعه‌سازی»، «سازماندهی و خدمات مرجع»، « کارکردهای اجتماعی و نهادی حرفه»، «تعامل انسان و اطلاعات» و سایر مباحث نظری جدید از جمله موارد مطرح شده در این کتاب است.

این کتاب تالیف مشترکی از امیر ریسمانباف، دانشجوی دکترای علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد و رحمت‌الله فتاحی، عضو هیات علمی دانشگاه فردوسی است که در سال 95 توسط نشر کتابدار چاپ و منتشر شده است.

آِیین رونمایی از کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» با سخنرانی محسن حاجی زین‌العابدینی، عضو هیات علمی گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران، غلامرضا حیدری، عضو هیات علمی گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شهید چمران و محمدرضا فرهادپور، عضو هیات علمی دانشگاه علوم و تحقیقات اهواز، ساعت ۱۰ صبح پنجشنبه ۲۷ آبان‌ماه در کتابخانه مرکزی خوزستان واقع در کیانپارس بلوار ساحلی، برگزار خواهد شد.

رونمایی و نقد کتاب «بازشناختی از دانش‌شناسی» در کتابخانه مرکزی خوزستان

دانلود ایمو برای گوشی

ابراهیمی‌دینانی: فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی نیست/ در دانشگاه داعشی‌ها یک کتاب فلسفی وجود ندارد

Published by:

ابراهیمی‌دینانی: فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی نیست/ در دانشگاه داعشی‌ها یک کتاب فلسفی وجود ندارد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، همایش «عقلانیت و اعتدال در جهان معاصر» به مناسبت روز جهانی فلسفه با حضور غلامحسین ابراهیمی‌دینانی، چهره ماندگار فلسفه ایران، آیت‌الله سید مصطفی محقق داماد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، یوسف اباذری استاد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران، حجت‌الاسلام خسروپناه، رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، محسن جوادی و جمعی دیگر از استادان فلسفه دوشنبه (24 آبان ماه) در موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد.
 
ابراهیمی‌دینانی در این مراسم با بیان اینکه هیچ چیز به اندازه فلسفه جهانی نیست چراکه فلسفه جهانی است و جغرافیا ندارد گفت: برخی می‌گویند فلسفه، فلسفه یونان چون یونان زادگاه فلاسفه بوده اما در پاسخ باید گفت این فلاسفه نیستند که فلسفه را به وجود می‌آورند بلکه این فلسفه است که فیلسوف را می‌سازد.
 
این استاد دانشگاه  با اشاره به اینکه فلسفه، جهانی است چون پرسش‌های فلسفه جهانی و عام است و فلسفه بدون پرسش فلسفه نیست یادآور شد: ملتی که پرسش ندارد فلسفه نمی‌فهمد. فلسفه با پرسش پدید می‌آید و پرسش فقط از انسان است. هیچ موجودی پرسش نمی‌کند و نمی‌پرسد البته ملائکه درباره انسان پرسیدند و گفتند که انسان فساد می‌کند و خون می‌ر‌یزد اما این پرسش جدی نبود. از سوی دیگر اگرچه حیوانات زندگی خود را دارند و شکار می‌کنند، اما این انسان است که فساد می‌کند، بشر فساد می‌آفریند، هوا و زمین را آلوده می‌کند بنابراین جنایت برای آدم‌هاست.

این استاد فلسفه تاکید کرد: انسان با وجود اینکه مفسد فی‌الارض است فلسفه را می‌فهمد چون انسان فراز و فرود دارد. انسان تنها موجودی  است که فلسفه را می‌بافد، می‌داند و می‌گوید و البته فلسفه جغرافیا ندارد هرچند که فیلسوف جغرافیا دارد.
 
به گفته این چهره ماندگار فلسفه، فیلسوف است که می‌گوید هستی چیست اما اصل آن است که چه کسی در این میان سوال می‌کند که هستی چیست، آیا غیر هستی از هستی می‌پرسد؟ خود هستی از زبان انسان می‌پرسد که هستی کیست و از زبان انسان به خودش جواب می‌دهد وگرنه اگر هستی از زبان من سخن نمی‌گفت چه دلیلی داشت که بپرسم؟ اگر هستی بخواهد حرف بزند از زبان انسان سخن می‌گوید. هستی لال نیست و وقتی هم که بخواهد حرف بزند به زبان آدمی سخن می‌گوید و این است که بزرگان فلسفه سخن می‌گویند.
 
وی با بیان اینکه انسان باز است، یعنی می‌خواهد بیرون را بفهمد‌ توضیح داد: آدمی می‌خواهد بیرون از خود را بفهمد و این خواسته او برای فهمیدن لایتناهی است. انسان چون گشوده است گشاینده نیز هست، بشر با حل معادلات، مسایل بغرنج و کشف مجهولات می‌تواند راه را برای خود بگشاید بنابراین انسان هم گشوده است هم گشاینده. انسان همه چیز را حل می‌کند و در آینده نیز بسیاری از چیزها را حل خواهد کرد. فلسفه انسان را از اسارت و جمود نجات می‌دهد ضمن اینکه فلسفه در واقع نجات یافتن از تحمیل‌های فکری نهان و عیان است. فلسفه انسان را از این تحمیل شده‌ها نجات می‌دهد.
 
ابراهیمی‌دینانی تصریح کرد: فلسفه به انسان یاد می‌دهد که چگونه نو فکر می‌کند، یاد می‌دهد که اکنون چگونه بیندیشد، هرچند که برخی از نواندیشی دم می‌زنند اما در واقع کهنه‌پرست هستند در حالی که نواندیشی یعنی خودت را زیر سوال ببری و هرچه که آموختی و حتی هرچه که به آن باور داری را زیر سوال برده و از نو بیندیشی. برخی یک بار فکر کرده‌اند و همواره با یک اسلوب اندیشیده‌اند و بر همان اصول نیز باقی مانده‌اند گویی یک قالب برای خودشان ساخته‌اند و هرگز آن را نمی‌شکنند در حالی که باید قالب را شکست و فلسفه است که قالب را می‌شکند.

وی ادامه داد: فلسفه می‌گوید سقراط  و ارسطو چه گفتند، بله این فیلسوفان گفتند اما فلسفه به گونه‌ای دیگر سخن می‌گوید. امروز فیلسوف نباید در قالب بماند چون فلسفه می‌گوید که در یک قالب نمان. اگر فردی در اصول فکری و عقایدی بخواهد تقلید کند بسیار نادان است. از فیلسوف نواندیش‌تر نداریم چون قالب را خودش می‌سازد و آن را می‌شکند و بر آن باقی نمی‌ماند.
 
این استاد فلسفه در ادامه با بیان اینکه عقل میزانی غیر از خودش ندارد، افزود: تنها چیزی که خودش میزان است و خود را اندازه می‌گیرد، عقل است. فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی هم نیست، اگر انسان نوکر برهان باشد کفر نیست، اگر نوکر برهان بودی نوکر خدا هم هستی اما اگر نوکر برهان نباشی اسیر قالب‌ها هستی و نمی‌توانی قالب خود را بشکنی و ما با چنین تعاریفی فیلسوفان اندکی داریم یعنی فیلسوفی که استقلال فکری داشته باشد و آزاد بیندیشد.
 
وی با تأکید بر اینکه عده‌ای می‌گوید ابن سینا ارسطویی است، گفت: ابن سینا ارسطو را خوانده و از او عبور کرده همانگونه که افلاطون را خوانده و از او عبور کرده و می‌گوید افلاطون بی سواد است.

ابراهیمی‌دینانی با بیان اینکه در فقه عیب ندارد که شکیات را بپرسیم، گفت:‌ اما در مسائل بنیادی و اصولی انسان حق تقلید ندارد. عقل هم میزان است و هم خود را می‌سنجد و فلسفه رشته‌ای است که با عقلانیت سروکار دارد ملاصدرا فیلسوف بود اما تا چهارصد سال بعد از او جهان اسلام فیلسوفی نداشته است اما جهان غرب بعد از دکارت فیلسوفان گوناگونی به خود دیده که البته من قصد دفاع از آنها را ندارم تنها جریان فکری غرب را اشاره می‌کنم.

وی ادامه داد: علامه زنوزی نیز یک فیلسوف بود اما حرفش خوانده نشده است ملاهادی سبزواری در یک جاهایی فیلسوف است اما در عصر کنونی ما علامه طباطبایی است که حرف‌های نویی دارد و آثارش نیز نشان می‌دهد که حرف‌های تازه داشته و قدرت تفکر واقعی دارد.

ابراهیمی‌دینانی با بیان اینکه علامه طباطبایی(ره) در دروس و آثارش حرف‌های تازه داشت افزود: هانری کربن، فیلسوف فرانسوی که تمام مکاتب غربی را دیده و می‌دانسته وقتی نزد علامه طباطبایی می‌آمد حرف تازه از او می‌شنید و آنچه که کربن می‌گفت نزد علامه به گونه‌ای بود که گویی از قبل روی آن مباحث اندیشیده بود.

ملاصدرا حکیم است و سلوک حکیمانه دارد‌
آیت‌الله سید مصطفی محقق‌داماد نیز در ادامه این نشست با بیان اینکه عقلانیت و اعتدال در دایره فلسفه ترسیم شده گفت: دو مدعا در این مسئله وجود دارد یکی اینکه عقلانیت به ضرورت و امکان با اعتدال مواجه می‌شود و مدعای دوم ارتباط عقلانیت و فلسفه است.

وی ادامه داد: حال این سوال مطرح است که آیا اگر همه مردم فلسفه بدانند عقلانی فکر می‌کنند یا اگر فلسفه بدانند معتدل زندگی می‌کنند؟‌ در جهان خاورمیانه معاصر ما وحشی‌هایی مثل داعش پیدا شده‌اند که هیچ یک از آنها فلسفه نمی‌دانند و اینها معمولاً در کشورهای عربی رشد کرده‌اند که در دانشگاه‌های آنها یک کتاب فلسفی وجود ندارد.

محقق‌داماد در ادامه به تشریح ارتباط بین فلسفه و عقلانیت پرداخت و افزود: مرحوم ملاصدرا در کتاب «شواهد الربوبیه» در فصل معاد یک بخش دارد که در آن می‌گوید که انسان به قوای نفسی‌اش چگونه پیدا می‌شود. عناصر اولیه حکمت قدیم مانند آب، باد، خاک و آتش با هم در تضاد کامل به سر می‌برند و وقتی امتزاج می‌یابند تضاد آنها کمتر شده و آمادگی حضور نفس را پیدا می‌کنند و زمانی که به درجه صافی برسند تضاد خود را از دست داده و به اعتدال کامل می‌رسند و شفا پیدا کرده و دو قوه به نام نفس لوامه و نفس اماره پیدا می‌کنند.

وی با اشاره به اینکه حکمت در باب عقل عملی نه جربزه است نه بلاهت یادآور شد: فضائل را با اعتدال می‌توان درک کرد و حکمت متولد علم و اخلاق است. اعتدال از نظر حکمای اسلامی نتیجه اندیشیدن و عقلیدن است به همین دلیل است که ملاصدرا حکیم است و سلوک حکیمانه دارد‌.

کدام عقلانیت، کدام اعتدال؟
حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه نیز در این مراسم سخنرانی خود را با عنوان «کدام عقلانیت،کدام اعتدال» ارائه کرد و گفت: آیا هر عقلانیتی مستلزم اعتدال و هر اعتدالی زاییده عقلانیت است؟ آیا کسانی که فاقد عقلانیت هستند اعتدال ندارند یا کسانی که اعتدال دارند، عقلانیت ندارند؟

وی با بیان اینکه اعتدال در مقابل افراط و تفریط به معنای میانه روی به کار می‌رود و طبیعتا شامل همه عرصه‌ها می‌شود افزود: البته ارسطو اعتدال را به معنای حد وسط می‌داند و می‌گوید هر انسان سه قوه شهوت، غضب و عقل دارد که در هر کدام از این‌ها افراط و تفریط یک معنا می‌آفریند به طور مثال شجاعت، عفت و حکمت حد وسط این سه قوه است که فضیلت به شمار می‌آید. البته ارسطو فضیلت چهارمی را با عنوان عدالت به آن می‌افزاید. اگر هر جامعه‌ای این چهار فضیلت را با خود داشته باشد سعادتمند می‌شود. شبیه این مضمون نیز در آیه 143 سوره بقره آورده شده و امت معتدل را بهترین امت می‌داند. برخی گمان می‌کنند عقل و عقلانیت یک معنا بیشتر ندارد در حالی که اینگونه نیست.

حجت‌الاسلام خسروپناه معنای عقلانیت را به چهار بخش تقسیم کرد و گفت: معنای اول عقلانیت عبارت است از کاربست عقل استدلال‌گر، این نوع از عقلانیت به طور گسترده در فلسفه اسلامی مطرح شده و مورد قبول افرادی چون اسپینوزا نیز هست. معنای دوم عقلانیت ابزاری آن است که مارکس وبر در کتاب خود به کار برده است این عقلانیت مورد توجه علوم اجتماعی قرار گرفته است. عقلانیت دیگر، عقلانیت اخلاقی است که لیتر از آن نام برده است. اما بخش دیگر عقلانیت راهبردی است که برای تسلط بر دیگران است زمانی که منطق انسان منطق معیشت و همه دغدغه‌اش تسلط بر دیگران باشد، امیدی برای عقلانیت نیست. عقلانیت پنجم نیز عقلانیت دینی است که معطوف به آموزه‌های دینی است.

رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران در ادامه درباره اینکه کدام یک از این عقلانیت‌ها اعتدال‌گرا یا اعتدال‌ستیز هستند، توضیح داد: عقلانیت ابزاری گاه اعتدال گریز و گاه اعتدال ستیز است. من کامل مباحث دکتر اباذری را قبول دارم اما بیشتر بحث ایشان بر نولیبرالیسم بود اما همه مکاتب مدرن چون عقلانیت ابزاری را قبول دارند از اعتدال فاصله می‌گیرند.

وی با تأکید بر اینکه عقلانیت ابزاری علاوه بر نیازش به عقلانیت اخلاقی به عقلانیت استدلال‌گر و نوعی از عقلانیت دینی و معنوی نیاز دارد، توضیح داد: عقلانیت دینی عقلانیت معطوف به ارزش‌های دینی است عقلانیت دینی هم دو نوع است، یک نوع عقلانیت دینی است که عقل قبل از ایمان را قبول دارد ـ چه عقل نظری چه عقل عملی ـ باشد. یک نوع دیگر عقل بعد از ایمان را می‌پذیرد و می‌گوید که من عقل را کنار می‌گذارم و ملاکم فقط نص دینی است. حکمت اسلامی عقلانیت دینی را قبول دارد اما مدل اول از عقلانیت دینی را پذیرفتند. تکفیری‌ها به عقلانیت بعد از ایمان معتقدند این نوع عقلانیت بیش از هزار سال پیش تا به امروز حضور داشته و اکنون به دلیل شبکه‌های ارتباطی جدید مطرح شده‌ است

به گفته خسروپناه، در دنیای مدرن عقلانیت ابزاری است خواه لیبرالیسم و نولیبرالیسم باشد خواه مارکسیسم و سوسیالیسم که به اعتدال ستیزی می‌کشد چرا که در پی سود و منفعت بیشتر است. عقلانیت دینی در تکفیری‌ها به گونه‌ای است که این مدل عقلانیت دینی خطرناک است.

گزارش تکمیلی این مراسم به‌زودی منتشر می‌شود.

ابراهیمی‌دینانی: فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی نیست/ در دانشگاه داعشی‌ها یک کتاب فلسفی وجود ندارد

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، همایش «عقلانیت و اعتدال در جهان معاصر» به مناسبت روز جهانی فلسفه با حضور غلامحسین ابراهیمی‌دینانی، چهره ماندگار فلسفه ایران، آیت‌الله سید مصطفی محقق داماد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، یوسف اباذری استاد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران، حجت‌الاسلام خسروپناه، رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، محسن جوادی و جمعی دیگر از استادان فلسفه دوشنبه (24 آبان ماه) در موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد.
 
ابراهیمی‌دینانی در این مراسم با بیان اینکه هیچ چیز به اندازه فلسفه جهانی نیست چراکه فلسفه جهانی است و جغرافیا ندارد گفت: برخی می‌گویند فلسفه، فلسفه یونان چون یونان زادگاه فلاسفه بوده اما در پاسخ باید گفت این فلاسفه نیستند که فلسفه را به وجود می‌آورند بلکه این فلسفه است که فیلسوف را می‌سازد.
 
این استاد دانشگاه  با اشاره به اینکه فلسفه، جهانی است چون پرسش‌های فلسفه جهانی و عام است و فلسفه بدون پرسش فلسفه نیست یادآور شد: ملتی که پرسش ندارد فلسفه نمی‌فهمد. فلسفه با پرسش پدید می‌آید و پرسش فقط از انسان است. هیچ موجودی پرسش نمی‌کند و نمی‌پرسد البته ملائکه درباره انسان پرسیدند و گفتند که انسان فساد می‌کند و خون می‌ر‌یزد اما این پرسش جدی نبود. از سوی دیگر اگرچه حیوانات زندگی خود را دارند و شکار می‌کنند، اما این انسان است که فساد می‌کند، بشر فساد می‌آفریند، هوا و زمین را آلوده می‌کند بنابراین جنایت برای آدم‌هاست.

این استاد فلسفه تاکید کرد: انسان با وجود اینکه مفسد فی‌الارض است فلسفه را می‌فهمد چون انسان فراز و فرود دارد. انسان تنها موجودی  است که فلسفه را می‌بافد، می‌داند و می‌گوید و البته فلسفه جغرافیا ندارد هرچند که فیلسوف جغرافیا دارد.
 
به گفته این چهره ماندگار فلسفه، فیلسوف است که می‌گوید هستی چیست اما اصل آن است که چه کسی در این میان سوال می‌کند که هستی چیست، آیا غیر هستی از هستی می‌پرسد؟ خود هستی از زبان انسان می‌پرسد که هستی کیست و از زبان انسان به خودش جواب می‌دهد وگرنه اگر هستی از زبان من سخن نمی‌گفت چه دلیلی داشت که بپرسم؟ اگر هستی بخواهد حرف بزند از زبان انسان سخن می‌گوید. هستی لال نیست و وقتی هم که بخواهد حرف بزند به زبان آدمی سخن می‌گوید و این است که بزرگان فلسفه سخن می‌گویند.
 
وی با بیان اینکه انسان باز است، یعنی می‌خواهد بیرون را بفهمد‌ توضیح داد: آدمی می‌خواهد بیرون از خود را بفهمد و این خواسته او برای فهمیدن لایتناهی است. انسان چون گشوده است گشاینده نیز هست، بشر با حل معادلات، مسایل بغرنج و کشف مجهولات می‌تواند راه را برای خود بگشاید بنابراین انسان هم گشوده است هم گشاینده. انسان همه چیز را حل می‌کند و در آینده نیز بسیاری از چیزها را حل خواهد کرد. فلسفه انسان را از اسارت و جمود نجات می‌دهد ضمن اینکه فلسفه در واقع نجات یافتن از تحمیل‌های فکری نهان و عیان است. فلسفه انسان را از این تحمیل شده‌ها نجات می‌دهد.
 
ابراهیمی‌دینانی تصریح کرد: فلسفه به انسان یاد می‌دهد که چگونه نو فکر می‌کند، یاد می‌دهد که اکنون چگونه بیندیشد، هرچند که برخی از نواندیشی دم می‌زنند اما در واقع کهنه‌پرست هستند در حالی که نواندیشی یعنی خودت را زیر سوال ببری و هرچه که آموختی و حتی هرچه که به آن باور داری را زیر سوال برده و از نو بیندیشی. برخی یک بار فکر کرده‌اند و همواره با یک اسلوب اندیشیده‌اند و بر همان اصول نیز باقی مانده‌اند گویی یک قالب برای خودشان ساخته‌اند و هرگز آن را نمی‌شکنند در حالی که باید قالب را شکست و فلسفه است که قالب را می‌شکند.

وی ادامه داد: فلسفه می‌گوید سقراط  و ارسطو چه گفتند، بله این فیلسوفان گفتند اما فلسفه به گونه‌ای دیگر سخن می‌گوید. امروز فیلسوف نباید در قالب بماند چون فلسفه می‌گوید که در یک قالب نمان. اگر فردی در اصول فکری و عقایدی بخواهد تقلید کند بسیار نادان است. از فیلسوف نواندیش‌تر نداریم چون قالب را خودش می‌سازد و آن را می‌شکند و بر آن باقی نمی‌ماند.
 
این استاد فلسفه در ادامه با بیان اینکه عقل میزانی غیر از خودش ندارد، افزود: تنها چیزی که خودش میزان است و خود را اندازه می‌گیرد، عقل است. فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی هم نیست، اگر انسان نوکر برهان باشد کفر نیست، اگر نوکر برهان بودی نوکر خدا هم هستی اما اگر نوکر برهان نباشی اسیر قالب‌ها هستی و نمی‌توانی قالب خود را بشکنی و ما با چنین تعاریفی فیلسوفان اندکی داریم یعنی فیلسوفی که استقلال فکری داشته باشد و آزاد بیندیشد.
 
وی با تأکید بر اینکه عده‌ای می‌گوید ابن سینا ارسطویی است، گفت: ابن سینا ارسطو را خوانده و از او عبور کرده همانگونه که افلاطون را خوانده و از او عبور کرده و می‌گوید افلاطون بی سواد است.

ابراهیمی‌دینانی با بیان اینکه در فقه عیب ندارد که شکیات را بپرسیم، گفت:‌ اما در مسائل بنیادی و اصولی انسان حق تقلید ندارد. عقل هم میزان است و هم خود را می‌سنجد و فلسفه رشته‌ای است که با عقلانیت سروکار دارد ملاصدرا فیلسوف بود اما تا چهارصد سال بعد از او جهان اسلام فیلسوفی نداشته است اما جهان غرب بعد از دکارت فیلسوفان گوناگونی به خود دیده که البته من قصد دفاع از آنها را ندارم تنها جریان فکری غرب را اشاره می‌کنم.

وی ادامه داد: علامه زنوزی نیز یک فیلسوف بود اما حرفش خوانده نشده است ملاهادی سبزواری در یک جاهایی فیلسوف است اما در عصر کنونی ما علامه طباطبایی است که حرف‌های نویی دارد و آثارش نیز نشان می‌دهد که حرف‌های تازه داشته و قدرت تفکر واقعی دارد.

ابراهیمی‌دینانی با بیان اینکه علامه طباطبایی(ره) در دروس و آثارش حرف‌های تازه داشت افزود: هانری کربن، فیلسوف فرانسوی که تمام مکاتب غربی را دیده و می‌دانسته وقتی نزد علامه طباطبایی می‌آمد حرف تازه از او می‌شنید و آنچه که کربن می‌گفت نزد علامه به گونه‌ای بود که گویی از قبل روی آن مباحث اندیشیده بود.

ملاصدرا حکیم است و سلوک حکیمانه دارد‌
آیت‌الله سید مصطفی محقق‌داماد نیز در ادامه این نشست با بیان اینکه عقلانیت و اعتدال در دایره فلسفه ترسیم شده گفت: دو مدعا در این مسئله وجود دارد یکی اینکه عقلانیت به ضرورت و امکان با اعتدال مواجه می‌شود و مدعای دوم ارتباط عقلانیت و فلسفه است.

وی ادامه داد: حال این سوال مطرح است که آیا اگر همه مردم فلسفه بدانند عقلانی فکر می‌کنند یا اگر فلسفه بدانند معتدل زندگی می‌کنند؟‌ در جهان خاورمیانه معاصر ما وحشی‌هایی مثل داعش پیدا شده‌اند که هیچ یک از آنها فلسفه نمی‌دانند و اینها معمولاً در کشورهای عربی رشد کرده‌اند که در دانشگاه‌های آنها یک کتاب فلسفی وجود ندارد.

محقق‌داماد در ادامه به تشریح ارتباط بین فلسفه و عقلانیت پرداخت و افزود: مرحوم ملاصدرا در کتاب «شواهد الربوبیه» در فصل معاد یک بخش دارد که در آن می‌گوید که انسان به قوای نفسی‌اش چگونه پیدا می‌شود. عناصر اولیه حکمت قدیم مانند آب، باد، خاک و آتش با هم در تضاد کامل به سر می‌برند و وقتی امتزاج می‌یابند تضاد آنها کمتر شده و آمادگی حضور نفس را پیدا می‌کنند و زمانی که به درجه صافی برسند تضاد خود را از دست داده و به اعتدال کامل می‌رسند و شفا پیدا کرده و دو قوه به نام نفس لوامه و نفس اماره پیدا می‌کنند.

وی با اشاره به اینکه حکمت در باب عقل عملی نه جربزه است نه بلاهت یادآور شد: فضائل را با اعتدال می‌توان درک کرد و حکمت متولد علم و اخلاق است. اعتدال از نظر حکمای اسلامی نتیجه اندیشیدن و عقلیدن است به همین دلیل است که ملاصدرا حکیم است و سلوک حکیمانه دارد‌.

کدام عقلانیت، کدام اعتدال؟
حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه نیز در این مراسم سخنرانی خود را با عنوان «کدام عقلانیت،کدام اعتدال» ارائه کرد و گفت: آیا هر عقلانیتی مستلزم اعتدال و هر اعتدالی زاییده عقلانیت است؟ آیا کسانی که فاقد عقلانیت هستند اعتدال ندارند یا کسانی که اعتدال دارند، عقلانیت ندارند؟

وی با بیان اینکه اعتدال در مقابل افراط و تفریط به معنای میانه روی به کار می‌رود و طبیعتا شامل همه عرصه‌ها می‌شود افزود: البته ارسطو اعتدال را به معنای حد وسط می‌داند و می‌گوید هر انسان سه قوه شهوت، غضب و عقل دارد که در هر کدام از این‌ها افراط و تفریط یک معنا می‌آفریند به طور مثال شجاعت، عفت و حکمت حد وسط این سه قوه است که فضیلت به شمار می‌آید. البته ارسطو فضیلت چهارمی را با عنوان عدالت به آن می‌افزاید. اگر هر جامعه‌ای این چهار فضیلت را با خود داشته باشد سعادتمند می‌شود. شبیه این مضمون نیز در آیه 143 سوره بقره آورده شده و امت معتدل را بهترین امت می‌داند. برخی گمان می‌کنند عقل و عقلانیت یک معنا بیشتر ندارد در حالی که اینگونه نیست.

حجت‌الاسلام خسروپناه معنای عقلانیت را به چهار بخش تقسیم کرد و گفت: معنای اول عقلانیت عبارت است از کاربست عقل استدلال‌گر، این نوع از عقلانیت به طور گسترده در فلسفه اسلامی مطرح شده و مورد قبول افرادی چون اسپینوزا نیز هست. معنای دوم عقلانیت ابزاری آن است که مارکس وبر در کتاب خود به کار برده است این عقلانیت مورد توجه علوم اجتماعی قرار گرفته است. عقلانیت دیگر، عقلانیت اخلاقی است که لیتر از آن نام برده است. اما بخش دیگر عقلانیت راهبردی است که برای تسلط بر دیگران است زمانی که منطق انسان منطق معیشت و همه دغدغه‌اش تسلط بر دیگران باشد، امیدی برای عقلانیت نیست. عقلانیت پنجم نیز عقلانیت دینی است که معطوف به آموزه‌های دینی است.

رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران در ادامه درباره اینکه کدام یک از این عقلانیت‌ها اعتدال‌گرا یا اعتدال‌ستیز هستند، توضیح داد: عقلانیت ابزاری گاه اعتدال گریز و گاه اعتدال ستیز است. من کامل مباحث دکتر اباذری را قبول دارم اما بیشتر بحث ایشان بر نولیبرالیسم بود اما همه مکاتب مدرن چون عقلانیت ابزاری را قبول دارند از اعتدال فاصله می‌گیرند.

وی با تأکید بر اینکه عقلانیت ابزاری علاوه بر نیازش به عقلانیت اخلاقی به عقلانیت استدلال‌گر و نوعی از عقلانیت دینی و معنوی نیاز دارد، توضیح داد: عقلانیت دینی عقلانیت معطوف به ارزش‌های دینی است عقلانیت دینی هم دو نوع است، یک نوع عقلانیت دینی است که عقل قبل از ایمان را قبول دارد ـ چه عقل نظری چه عقل عملی ـ باشد. یک نوع دیگر عقل بعد از ایمان را می‌پذیرد و می‌گوید که من عقل را کنار می‌گذارم و ملاکم فقط نص دینی است. حکمت اسلامی عقلانیت دینی را قبول دارد اما مدل اول از عقلانیت دینی را پذیرفتند. تکفیری‌ها به عقلانیت بعد از ایمان معتقدند این نوع عقلانیت بیش از هزار سال پیش تا به امروز حضور داشته و اکنون به دلیل شبکه‌های ارتباطی جدید مطرح شده‌ است

به گفته خسروپناه، در دنیای مدرن عقلانیت ابزاری است خواه لیبرالیسم و نولیبرالیسم باشد خواه مارکسیسم و سوسیالیسم که به اعتدال ستیزی می‌کشد چرا که در پی سود و منفعت بیشتر است. عقلانیت دینی در تکفیری‌ها به گونه‌ای است که این مدل عقلانیت دینی خطرناک است.

گزارش تکمیلی این مراسم به‌زودی منتشر می‌شود.

ابراهیمی‌دینانی: فلسفه با عقلانیت سروکار دارد و نوکر کسی نیست/ در دانشگاه داعشی‌ها یک کتاب فلسفی وجود ندارد

دانلود برنامه ایمو